उपजीविका आणि उत्पन्न वाढीसाठी कृषक सहाय्य
योजनेविषयी
गरिबीचे उच्चाटन करण्यासाठी आणि राज्याच्या सामायिक समृद्धीला चालना देण्यासाठी शेतीसाठी वित्तपुरवठा करणे आणि शेतकऱ्यांचा विमा उतरवणे आवश्यक आहे. उपजीविकेसाठीचे कृषक सहाय्य आणि उत्पन्न वाढवणे-कालिया योजनेच्या अंमलबजावणीद्वारे, राज्य सरकारचे उद्दिष्ट शेतकऱ्यांना सर्वसमावेशक आणि लवचिक सहाय्य प्रणालीसह कर्ज देणे आणि कृषी समृद्धीला गती देणे हे आहे. कालियासारख्या प्रगतीशील योजनेच्या केंद्रस्थानी राज्यातील शेतकऱ्यांना आर्थिक पर्यायांसह सक्षम करण्याची प्रेरणा आहे ज्यामुळे ओडिशातील शेतीची वाढ आणि विकास शक्य होईल. योग्य वित्तीय सेवांची उपलब्धता वाढल्याने कृषी उत्पादकता आणखी सुनिश्चित होईल आणि शेतकऱ्यांमध्ये, विशेषतः लहान आणि अल्पभूधारक भूधारकांना उत्पन्न वाढेल. कर्जबाजारी शेतकऱ्यांना कर्जाच्या सापळ्यातून मुक्त करण्यासाठी 10,000 कोटींहून अधिक रकमेची ही योजना तयार करण्यात आली आहे, ज्यामुळे राज्यातील दुर्बल कृषी कुटुंबे, भूमिहीन मजूर तसेच अल्पभूधारक शेतकऱ्यांना आर्थिक सहाय्य पुरवून गरिबीवर थेट हल्ला करण्याचा व्यावहारिक दृष्टीकोन ठेवण्यात आला आहे. ओडिशा सरकारने प्रस्तावित केलेली कालिया योजना राज्यातील 92 टक्के शेतकरी आणि जवळजवळ सर्व गरजू भूमिहीन शेतकऱ्यांना आपल्या छत्राखाली आणते, जे थेट लाभ हस्तांतरण पद्धतीद्वारे या योजनेचा लाभ घेऊ शकतात
पात्रता
- निवासीः अर्जदार ओडिशाचा कायमचा रहिवासी असावा. 1. कृषी उपक्रमः अर्जदार एकतर जमीनदार, भाडेकरू शेतकरी किंवा भागधारक म्हणून शेती, लागवड, फलोत्पादन किंवा पशुपालन यासारख्या कृषी उपक्रमांमध्ये गुंतलेला असावा. 1. कौटुंबिक स्थितीः सामाजिक-आर्थिक जाती जनगणना (एस. ई. सी. सी.) 2011 किंवा इतर कोणत्याही राज्य सरकारच्या सर्वेक्षणानुसार अर्जदाराच्या कुटुंबाचे 'वंचित' किंवा 'असुरक्षित' म्हणून वर्गीकरण केले पाहिजे. 1. जमिनीची मालकीः अर्जदाराकडे एकतर लागवडीयोग्य जमीन असली पाहिजे किंवा तो दुसऱ्या कोणाच्या तरी जमिनीवर शेती करणारा भागधारक/भाडेकरू शेतकरी असावा. 1. वयः कालिया योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी वयाची मर्यादा नाही. 1. उत्पन्नः अर्जदाराचे वार्षिक उत्पन्न रु. 1 लाखांपेक्षा कमी असावे. वर्षाला 2 लाख. 1. बँक खातेः अर्जदाराच्या नावावर बँक खाते आणि खात्याशी जोडलेला वैध आधार क्रमांक असणे आवश्यक आहे. 1. फौजदारी नोंदः अर्जदाराची कोणतीही गुन्हेगारी नोंद किंवा कोणत्याही बेकायदेशीर कृत्यांमध्ये सहभाग नसावा.
आवश्यक कागदपत्रे
- आधार कार्डः कालिया योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी तुमच्या आधार कार्डाची प्रत अनिवार्य आहे. आधार क्रमांक तुमच्या बँक खात्याशी जोडला गेला पाहिजे.
- बँक खात्याचा तपशीलः तुम्हाला बँकेचे नाव, शाखेचे नाव, खाते क्रमांक आणि आय. एफ. एस. सी. कोडसह तुमच्या बँक खात्याचा तपशील द्यावा लागेल.
- जमिनीची कागदपत्रेः जर तुमच्याकडे लागवडीयोग्य जमीन असेल तर तुम्हाला जमिनीची कागदपत्रे सादर करावी लागतील, जसे की जमीन पासबुक किंवा जमीन कर पावती. जर तुम्ही भागधारक असाल, तर तुम्हाला भागभांडवल करार सादर करावा लागेल.
- उत्पन्नाचे प्रमाणपत्रः तुमचे वार्षिक उत्पन्न 5 लाख रुपयांपेक्षा कमी आहे हे सिद्ध करण्यासाठी तुम्हाला सक्षम प्राधिकरणाने जारी केलेले उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र देणे आवश्यक आहे. वर्षाला 2 लाख.
- ओळख पुरावाः तुम्हाला तुमच्या ओळख पुराव्याची प्रत सादर करावी लागेल, जसे की मतदार ओळखपत्र, पॅन कार्ड किंवा वाहनचालक परवाना.
- छायाचित्रः तुम्हाला अलीकडील पारपत्र आकाराचे छायाचित्र सादर करावे लागेल.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- कालिया योजना म्हणजे काय?
कालिया योजना ही शेतकऱ्यांच्या कल्याणासाठीचे एक पॅकेज आहे. कालिया म्हणजे "उपजीविका आणि उत्पन्न वाढीसाठी कृषक सहाय्य". राज्यातील कृषी समृद्धीला गती देण्यासाठी आणि गरिबी कमी करण्यासाठी ओडिशा सरकारने ही योजना सुरू केली आहे.
- लाभ मिळवण्यासाठी कोण पात्र आहे?
लहान आणि अल्पभूधारक शेतकरी, भूमिहीन शेतमजूर कुटुंबे, असुरक्षित शेतमजूर कुटुंबे, भूमिहीन शेतमजूर आणि भागधारक (वास्तविक शेतकरी) हे सर्व विकास योजनेच्या विविध घटकांखाली पात्र आहेत. एकूण 50 लाख कुटुंबांना या योजनेचा लाभ मिळणार आहे
- लघु आणि अल्पभूधारक शेतकरी कोण आहे?
एक लहान शेतकरी हा असा शेतकरी असतो ज्याच्या मालकीची 1 हेक्टर (2.5 एकर) ते 2 हेक्टर (5 एकर) शेतजमीन असते. अल्पभूधारक शेतकरी म्हणजे ज्याच्याकडे 1 हेक्टरपेक्षा कमी शेतजमीन आहे.
- क्यूटिवेटर्ससाठी काय फायदे उपलब्ध आहेत?
लहान आणि अल्पभूधारक शेतकऱ्यांना बियाणे, खते, कीटकनाशके यासारख्या कच्च्या मालाची खरेदी करता येईल आणि कामगार आणि इतर गुंतवणुकीसाठी मदतीचा वापर करता येईल, यासाठी पाच हंगामांमध्ये प्रत्येक शेतकरी कुटुंबाला 25,000/- रुपयांची आर्थिक मदत दिली जाईल. ही योजना चालू रब्बी हंगाम 2018-19 पासून लागू करण्यात आली आहे.
- भूमिहीन शेती करणाऱ्या कुटुंबांना काही लाभ आहेत का?
होय, प्रत्येक भूमिहीन कृषी कुटुंबाला लहान बकऱ्या पाळण्याचे युनिट, मिनी लेयर युनिट, बदकाचे युनिट, मच्छिमारांसाठी मत्स्यपालन संच, मशरूमची लागवड आणि मधमाशीपालन यासारख्या कृषी संलग्न उपक्रमांसाठी 12500/- रुपयांचे आर्थिक सहाय्य दिले जाईल. याचा विशेषतः आपल्या राज्यातील अनुसूचित जाती आणि जमातीच्या लोकसंख्येला फायदा होईल.
- असुरक्षित कृषी कुटुंबांना आर्थिक मदतीसाठी काही वाव आहे का?
होय, असुरक्षित शेतकरी/भूमिहीन शेतमजूरांना 5 लाख रुपयांची आर्थिक मदत मिळेल. 10, 000/- दर वर्षी प्रत्येक कुटुंबाला त्यांच्या उदरनिर्वाहाची काळजी घेण्यास सक्षम करण्यासाठी. दुर्बल शेतकरी/भूमिहीन शेतमजूर जे वृद्ध आहेत, ज्यांना अपंगत्व/आजार आहे आणि इतर कोणत्याही कारणामुळे असुरक्षित आहेत
- शेतकरी आणि भूमिहीन शेतमजुरांसाठी काही जीवन विमा सहाय्य आहे का?
होय, जीवन विमा संरक्षण रु. आयडी1 वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या सर्व बचत बँक खातेधारकांना ₹330/- च्या अगदी नाममात्र हप्त्यावर 2 लाख रुपये दिले जातील. ओडिशा सरकार ₹165/- वार्षिक हप्त्याचा शेतकऱ्यांचा वाटा उचलेल. 18-50 वयोगटातील सर्व बचत बँक खातेधारकांसाठी 12/- रुपयांच्या अत्यंत नाममात्र वार्षिक हप्त्यावर 2 लाख रुपयांचे वैयक्तिक अपघात संरक्षण. 12/- रुपयांच्या हप्त्यापैकी 6/- रुपये हा शेतकऱ्यांचा वाटा आहे, जो ओडिशा सरकार उचलेल. वरील लाभार्थी ज्याचे वय 51-70 वर्षांदरम्यान आहे, त्याच्या बाबतीत वार्षिक हप्त्यासाठी 12/- रुपयांची संपूर्ण रक्कम ओडिशा सरकार उचलेल.
- शेतकऱ्यांना व्याजमुक्त पीक कर्ज देण्यासाठी काही तरतूद आहे का?
होय, 2019 च्या खरीप हंगामापासून 50 हजार रुपयांपर्यंतचे पीक कर्ज 0 टक्के व्याजदराने दिले जाईल.
- कालिया योजनेअंतर्गत लाभ मिळवण्यासाठी कोण पात्र आहे?
छोटे आणि अल्पभूधारक शेतकरी शेतकऱ्यांना लागवडीसाठी दिलेल्या पाठिंब्याखाली लाभ मिळवण्यास पात्र आहेत. जमीन नसलेली शेती करणारी कुटुंबे या योजनेंतर्गत उपजीविकेसाठी सहाय्य मिळण्यास पात्र आहेत. असुरक्षित शेतकरी/भूमिहीन शेतमजूर असलेले असुरक्षित शेतमजूर कालिया योजनेंतर्गत आर्थिक सहाय्य मिळण्यास पात्र आहेत. असुरक्षित शेतकरी/भूमिहीन शेतमजुरांमध्ये वृद्धत्व, अपंगत्व, रोग किंवा इतर कोणत्याही कारणांचा समावेश होतो. वरील तीन घटकांपैकी, शेतकऱ्यांना लागवडीसाठी सहाय्य, भूमिहीन कृषी कुटुंबांना उपजीविकेसाठी सहाय्य आणि असुरक्षित कृषी कुटुंबांना आर्थिक सहाय्य, एका लाभार्थीला पात्रतेनुसार केवळ एक लाभ मिळेल. शेतकरी आणि भूमिहीन शेतमजूरांना जीवन विमा सहाय्य तसेच व्याजमुक्त पीक कर्जाचा घटक कालिया योजनेंतर्गत सर्व श्रेणीतील लाभार्थ्यांसाठी आहे.
ओडिशातील आणखी योजना
आमा कुनी पिला
* * * योजनेचे प्रमुख घटक खाली सूचीबद्ध केलेले आहेतः * * * * * * क्र. सं. नाही. * * * * घटक * * * एकक किंमत * * * * * विनिर्देशन * * * * * वापर * * * * * * 1 कुनी दिनदर्शिकेद्वारे…
तपशील पहा →
अंत्योदय गृह योजनाः नवीन घराचे बांधकाम
1. नवीन पक्के घर बांधण्यासाठी ₹ 1,20,000 ची आर्थिक मदत दिली जाते. 1. घरात किमान 25 चौरस मीटरचे गालिचे क्षेत्र असणे आवश्यक आहे, ज्यात स्वच्छ स्वयंपाकासाठीची जागा आणि शौचालय क्षेत्र…
तपशील पहा →
अंत्योदय गृह योजनाः लाभार्थ्यांना प्रोत्साहन
1. पहिला हप्ता मिळाल्याच्या तारखेपासून 4 महिन्यांच्या आत घर बांधणी पूर्ण करणाऱ्या लाभार्थ्यांना ₹ 20,000/-. 1. पहिला हप्ता मिळाल्याच्या तारखेपासून 6 महिन्यांच्या आत घर बांधणी…
तपशील पहा →
आशीर्वादः विशेष काळजी घेणाऱ्या मुलांसाठी योजना
> * * लाभार्थ्यांचे प्रकारः * *-* * श्रेणी 2 (अ): ज्या मुलांनी 1 एप्रिल 2020 रोजी किंवा त्यानंतर दोन्ही पालक गमावले आहेत. * * * श्रेणी 2 (ब): ज्या मुलांनी एकटे पालक गमावले आहेत…
तपशील पहा →