मधमाशी पालन

उत्तराखंड सरकारच्या फलोत्पादन विभागाने 'मधमाशीपालन' ही योजना राबवली आहे. अनुदानित मधमाशी पेटी, मधमाशी वसाहती आणि शेतकऱ्यांना प्रशिक्षण सहाय्य पुरवून मधमाशीपालनाला शाश्वत उपजीविका म्हणून प्रोत्साहन देणे, त्याद्वारे मध उत्पादन वाढवणे, शेतीचे उत्पन्न वाढवणे आणि उत्तराखंडमधील मधमाशीपालन क्षेत्र बळकट करणे हे या योजनेचे उद्दिष्ट आहे

या योजनेअंतर्गतः मधमाशी कुटुंबे (राणी मधमाशीसह मधमाशी) आणि मधमाशी वसाहती (मधमाशी पेटी) यांना 40 टक्के अनुदान दिले जाते (मधमाशी पेटीसाठी जास्तीत जास्त किंमत ₹2,000/- आणि मधमाशी वसाहतीसाठी ₹2,000/-). 50 मधमाश्यांच्या पेट्या मैदानी भागात आणि 25 डोंगराळ भागात पुरविल्या जातात.-उदाहरणार्थ, जर मधमाश्यांच्या पेट्या आणि मधमाश्यांच्या वसाहतीची किंमत ₹200/- असेल तर शेतकऱ्याला संबंधित फलोत्पादन भ्रमण संघ केंद्रात ₹120/- जमा करावे लागतील. सरकार ₹80/- चे अनुदान देते आणि शेतकऱ्याला ₹120/- ची पेटी मिळते.-जर एखाद्या शेतकऱ्याला त्यांच्या स्वतःच्या बागांमध्ये मधमाशी वसाहती ठेवायच्या असतील तर प्रत्येक मधमाशी वसाहतीसाठी ₹350/- ची आर्थिक मदत दिली जाते.-जर एखाद्या शेतकऱ्याला प्रशिक्षण घ्यायचे असेल तर विभाग सात दिवसांचा मोफत मधमाशीपालन प्रशिक्षण कार्यक्रम प्रदान करतो. प्रशिक्षणाबरोबरच, शेतकऱ्याला दररोज ₹100/- (एकूण ₹700/-) आणि ₹50/- (एकूण ₹350/-) दिले जातात. प्रत्येक लाभार्थीला एकूण ₹1,050/- दिले जातात

1. अर्जदार उत्तराखंडचा रहिवासी असावा. 1. अर्जदार हा मधमाशीपालनात रस असलेला शेतकरी असावा

Offline

• संबंधित शेतकऱ्याने मधमाशी पेटी आणि मधमाशी वसाहतींसाठी संबंधित फलोत्पादन भ्रमण संघ केंद्रात अर्ज सादर करावा आणि त्यांचा पत्ता, मोबाईल क्रमांक, आधार कार्ड, निवास प्रमाणपत्र आणि बँक खात्याचा तपशील संलग्न करावा. सादर केल्यानंतर, हॉर्टिकल्चर मोबाइल टीम सेंटर जिल्हा कार्यालय किंवा जिओलिकोटे केंद्राकडे अर्ज पाठवते. अर्ज मंजूर झाल्यास, शेतकऱ्याला दूरध्वनीवरून कळवले जाते आणि स्वीकृती पत्रही दिले जाते.-त्यानंतर शेतकरी 40 टक्के अनुदानासह जिओलिकोटे केंद्र किंवा जिल्हा कार्यालयातून मधमाशी पेट्या आणि मधमाशी वसाहती गोळा करू शकतो. लाभार्थ्यांची निवड प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य या आधारावर केली जाते आणि ती अंदाजपत्रकाच्या उपलब्धतेवर अवलंबून असते.-प्रशिक्षणासाठी शेतकऱ्यांना त्यांचा पत्ता, मोबाईल क्रमांक, आधार कार्ड, निवास प्रमाणपत्र आणि बँक खात्याचा तपशील यासह त्यांच्या फलोत्पादन भ्रमण संघ केंद्रात स्वतंत्र प्रशिक्षण अर्ज सादर करावा लागतो. अर्ज जिल्हा कार्यालयाकडे पाठवला जातो. जेव्हा जिल्ह्यातील 10-30 शेतकरी मधमाशीपालनात रस दाखवतात, तेव्हा एक गट तयार केला जातो आणि विभाग प्रशिक्षणाची तारीख ठरवतो आणि शेतकऱ्यांना दूरध्वनीद्वारे माहिती देतो. नियोजित तारखेला, शेतकऱ्यांनी प्रशिक्षणाला उपस्थित राहणे आवश्यक आहे. प्रशिक्षण पूर्ण केल्यानंतर, प्रत्येक शेतकऱ्याला रोख किंवा बँक हस्तांतरणाद्वारे ₹1,050/- मिळतात

1. आधार कार्ड
2. पत्त्याचा पुरावा
3. मोबाईल क्रमांक
4. निवास प्रमाणपत्र
5. बँक खात्याचा तपशील
6. आवश्यकतेनुसार इतर सहाय्यक कागदपत्रे

<बीआर>