बेंचमार्क अपंग व्यक्ती आणि इतर व्यक्तींमधील विवाहासाठी प्रोत्साहन पुरस्कार
योजनेविषयी
बेंचमार्क अपंग व्यक्ती आणि इतर व्यक्ती यांच्यातील विवाहासाठी प्रोत्साहन पुरस्कार ही ओडिशा सरकारच्या सामाजिक सुरक्षा आणि दिव्यांग व्यक्तींच्या सक्षमीकरण विभागाने 2018 मध्ये सुरू केलेली योजना आहे. दिव्यांग लोकांना सामान्य आणि सन्माननीय जीवन जगण्यास मदत करणे आणि इतरांना दिव्यांग लोकांशी लग्न करण्यास प्रोत्साहित करणे हे या योजनेचे उद्दिष्ट आहे. दिव्यांग व्यक्तींचे हक्क कायदा, 2016 आणि नॅशनल ट्रस्ट फॉर द वेल्फेअर ऑफ पर्सन्स विथ ऑटिझम, सेरेब्रल पाल्सी, मेंटल रिटार्डेशन अँड मल्टीपल डिसेबिलिटीज कायदा, 1999 अंतर्गत आदेश सुलभ करण्यासाठी आणि पूर्ण करण्यासाठी सरकारने ही योजना सुरू केली.
लाभ
- प्रोत्साहनाची रक्कम ₹ 2,50,000 निश्चित करण्यात आली आहे आणि ती जोडप्याला आय. एफ. एम. एस. च्या माध्यमातून वितरित केली जाईल. 1. प्रोत्साहनाची रक्कम 3 वर्षांसाठी बंद केली जाईल. 1. 6 महिन्यांनंतर 10 टक्के, एका वर्षानंतर पुढील 10 टक्के आणि लग्नाची 3 वर्षे यशस्वीरित्या पूर्ण झाल्यानंतर उर्वरित 80 टक्के रक्कम काढून घेऊन तीन टप्प्यात पैसे काढण्याची परवानगी आहे. 1. जोडपे संयुक्त स्वाक्षरीखाली माघार घेऊ शकते.
पात्रता
- लग्नाच्या वेळी वर आणि वधू यांचे वय अनुक्रमे 21 वर्षे आणि 18 वर्षे पूर्ण झालेले असावे. 1. पती-पत्नी दोघेही ओडिशा राज्याचे रहिवासी असावेत. 1. जर दुसरी व्यक्ती बेंचमार्क अपंगत्व असलेल्या व्यक्तीशी (40 टक्के किंवा त्याहून अधिक अपंगत्व टक्केवारी) लग्न करत असेल तर बेंचमार्क अपंगत्व असलेल्या जोडीदारांपैकी एकाला रोख प्रोत्साहन पुरस्कार दिला जाऊ शकतो. 1. हा विवाह हुंडा मुक्त असावा. 1. या योजनेअंतर्गत जोडीदारांपैकी कोणीही यापूर्वी प्रोत्साहन पुरस्काराचा लाभ घेतला नसावा. 1. दोन्ही विभागांच्या प्रोत्साहनासाठी पात्र असलेला लाभार्थी म्हणजे. एस. टी. आणि एस. सी. विकास, अल्पसंख्याक आणि मागासवर्गीय कल्याण विभाग आणि एस. एस. ई. पी. डी. विभाग हे दुटप्पीपणा टाळण्यासाठी एकाच विभागांतर्गत लाभ घेण्याचा पर्याय निवडण्यासाठी सोडले जातील.
अर्ज कसा करावा
Online
- विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्या म्हणजे [* * https://ssepd.odisha.gov.in * ] (https://ssepd.odisha.gov.in) 1. 'लाभार्थी सेवा' विभागात 'विवाह प्रोत्साहन' वर टिचकी मारा. 1. तुम्हाला [ * ऑनलाईन अर्ज फॉर्म * *] वर पुनर्निर्देशित केले जाईल (https://ssepd.gov.in: 8443/एसडब्ल्यूपी/अप्लाय मॅरेजइन्सेन्टिव्ह स्कीम. एचटीएम). 1. यू. डी. आय. डी. प्रमाणपत्र क्रमांकासह अर्ज भरा, तुमच्या जोडीदाराची आणि स्वतःची स्वाक्षरी अपलोड करा आणि 'सबमिट' वर टिचकी मारा. 1. अर्जदार त्याच्या/तिच्या नोंदीसाठी संपूर्ण कागदपत्रांवर प्रणालीद्वारे तयार केलेल्या अर्जाची प्रिंटआउट घेऊ शकतात.
आवश्यक कागदपत्रे
- अपंगत्व प्रमाणपत्र (सरकारने अधिसूचित केल्याप्रमाणे जिल्हा वैद्यकीय मंडळाने जारी केलेले)
- विवाह नोंदणी प्रमाणपत्र (विवाहांच्या सक्षम नोंदणी प्राधिकरणाद्वारे जारी केलेले)
- या जोडप्याचे स्वयंप्रमाणित पोस्टकार्ड आकाराचे संयुक्त छायाचित्र.
- तहसीलदाराने दिलेले निवासी प्रमाणपत्र किंवा राहण्याचा इतर कोणताही अस्सल पुरावा.
- आय. एफ. एम. एस. च्या माध्यमातून निधीच्या ई-हस्तांतरणासाठी बँक अधिकृततेसह पती आणि पत्नीचे संयुक्त बँक खाते आधारशी जोडलेले आहे.
टीपः
- जर आधार नसलेल्या अर्जदाराने विवाह प्रोत्साहन मागितले तर त्या व्यक्तीला आधारसाठी त्याच्या/तिच्या अर्जाचा पुरावा सादर करावा लागेल.
- अशा प्रकरणांमध्ये विभाग स्तरावर आधार जोडणीला गती दिली जाईल आणि त्यानंतर मंजुरीसाठी प्रोत्साहन विनंत्यांचा विचार केला जाईल.
कोण पात्र नाही
- योजनेचा एकदा लाभ घेतल्यानंतरही फसवणुकीने लाभ घेणाऱ्या किंवा प्रयत्न करणाऱ्या अर्जदारांना दोन वर्षांपर्यंतच्या तुरुंगवासाची किंवा पाच लाख रुपयांपर्यंतच्या दंडाची शिक्षा होऊ शकते. 1,00,000-किंवा अपंग व्यक्तींचे हक्क कायदा, 2016 च्या कलम 91 अंतर्गत विहित केल्यानुसार दोन्हीसह. अशा प्रकरणांमध्ये, जिल्हाधिकारी आणि जिल्हा दंडाधिकारी, जे मंजुरी देणारे अधिकारी आहेत, ते 12 टक्के व्याजासह वितरित केलेल्या रकमेची वसुली करण्याबरोबरच त्यानुसार कारवाई सुरू करतील. 1. प्रोत्साहनाचा पहिला हप्ता मिळाल्याच्या तारखेपासून गणना केलेल्या 3 (तीन) वर्षे ते 5 (पाच) वर्षांच्या कालावधीत घटस्फोट झाल्यास किंवा विवाह विच्छेद झाल्यास (म्हणजे. प्रोत्साहनाच्या 10 टक्के), अपंगत्व नसलेला जोडीदार (पती किंवा पत्नी), घटनेच्या एका वर्षाच्या आत जमीन महसुलाची थकबाकी म्हणून एकूण रकमेच्या 50 टक्के परत करण्यास जबाबदार असेल, असे न केल्यास 6.5 टक्के वार्षिक व्याजासह मुद्दल रक्कम त्याच्याकडून/तिच्याकडून आकारली जाईल.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- 'बेंचमार्क अपंग व्यक्ती आणि इतर व्यक्ती यांच्यातील विवाहासाठी प्रोत्साहनपर पुरस्कार' योजना काय आहे?
दिव्यांग नसलेल्या व्यक्तींशी लग्न करणाऱ्या मानक अपंग व्यक्तींना आर्थिक प्रोत्साहन देण्यासाठी एस. एस. ई. पी. डी. विभागाने सुरू केलेली ही योजना आहे.
- या योजनेसाठी कोण पात्र आहे?
बेंचमार्क अपंग व्यक्ती आणि त्यांचे जोडीदार जे अपंग नाहीत ते या योजनेसाठी अर्ज करू शकतात. अपंगत्व सक्षम वैद्यकीय प्राधिकरणाद्वारे प्रमाणित केले गेले पाहिजे.
- बेंचमार्क अपंगत्व म्हणजे काय?
बेंचमार्क अपंगत्व म्हणजे अपंग व्यक्तींचे हक्क कायदा, 2016 अंतर्गत मान्यताप्राप्त अपंगत्व आणि त्यात अंधत्व, कमी दृष्टी, श्रवणदोष, हालचालींमध्ये अपंगत्व, बौद्धिक अपंगत्व, मानसिक आजार आणि बहुविध अपंगत्व यांचा समावेश आहे.
- या योजनेअंतर्गत दिल्या जाणाऱ्या प्रोत्साहनाची रक्कम किती आहे?
प्रोत्साहनाची रक्कम रु. 2,50,000, जे हप्त्यांमध्ये दिले जाते.
- या योजनेसाठी पात्र होण्यासाठी काही उत्पन्नाचे निकष आहेत का?
नाही, या योजनेसाठी पात्र होण्यासाठी उत्पन्नाचे कोणतेही निकष नाहीत.
- ही योजना ओडिशातील सर्व जिल्ह्यांतील रहिवाशांना उपलब्ध आहे का?
होय, ही योजना ओडिशातील सर्व जिल्ह्यांतील रहिवाशांसाठी उपलब्ध आहे.
- या योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी कोणती कागदपत्रे आवश्यक आहेत?
या योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे म्हणजे विवाह प्रमाणपत्र, अपंग व्यक्तीचे अपंगत्व प्रमाणपत्र आणि दोन्ही जोडीदाराचे आधार कार्ड.
- अर्जाची प्रक्रिया व्हायला किती वेळ लागतो?
संपूर्ण अर्ज सादर करण्याच्या तारखेपासून 30 दिवसांच्या आत सर्व आवश्यक कागदपत्रांसह अर्जावर प्रक्रिया केली जाते.
- बेंचमार्क अपंगत्व असलेली व्यक्ती बेंचमार्क अपंगत्व असलेल्या दुसऱ्या व्यक्तीशी लग्न करू शकते आणि तरीही या योजनेसाठी पात्र ठरू शकते का?
नाही, ही योजना केवळ बेंचमार्क अपंग व्यक्ती आणि अपंग नसलेल्या व्यक्तींमधील विवाहांना लागू आहे.
- आधीच निवृत्तीवेतन घेत असलेली बेंचमार्क अपंग व्यक्ती या योजनेसाठी अर्ज करू शकते का?
होय, बेंचमार्क अपंगत्व असलेली व्यक्ती जी आधीच निवृत्तीवेतन घेत आहे ती या योजनेसाठी अर्ज करू शकते.
- ओडिशाची रहिवासी नसलेली व्यक्ती या योजनेसाठी अर्ज करू शकते का?
नाही, ही योजना केवळ ओडिशाच्या रहिवाशांना लागू आहे.
- या योजनेअंतर्गत स्वीकारल्या जाणाऱ्या अर्जांच्या संख्येवर काही मर्यादा आहे का?
नाही, या योजनेअंतर्गत स्वीकारल्या जाणाऱ्या अर्जांच्या संख्येवर कोणतीही मर्यादा नाही.
ओडिशातील आणखी योजना
आमा कुनी पिला
* * * योजनेचे प्रमुख घटक खाली सूचीबद्ध केलेले आहेतः * * * * * * क्र. सं. नाही. * * * * घटक * * * एकक किंमत * * * * * विनिर्देशन * * * * * वापर * * * * * * 1 कुनी दिनदर्शिकेद्वारे…
तपशील पहा →
अंत्योदय गृह योजनाः नवीन घराचे बांधकाम
1. नवीन पक्के घर बांधण्यासाठी ₹ 1,20,000 ची आर्थिक मदत दिली जाते. 1. घरात किमान 25 चौरस मीटरचे गालिचे क्षेत्र असणे आवश्यक आहे, ज्यात स्वच्छ स्वयंपाकासाठीची जागा आणि शौचालय क्षेत्र…
तपशील पहा →
अंत्योदय गृह योजनाः लाभार्थ्यांना प्रोत्साहन
1. पहिला हप्ता मिळाल्याच्या तारखेपासून 4 महिन्यांच्या आत घर बांधणी पूर्ण करणाऱ्या लाभार्थ्यांना ₹ 20,000/-. 1. पहिला हप्ता मिळाल्याच्या तारखेपासून 6 महिन्यांच्या आत घर बांधणी…
तपशील पहा →
आशीर्वादः विशेष काळजी घेणाऱ्या मुलांसाठी योजना
> * * लाभार्थ्यांचे प्रकारः * *-* * श्रेणी 2 (अ): ज्या मुलांनी 1 एप्रिल 2020 रोजी किंवा त्यानंतर दोन्ही पालक गमावले आहेत. * * * श्रेणी 2 (ब): ज्या मुलांनी एकटे पालक गमावले आहेत…
तपशील पहा →