मुख्य मजकुराकडे जा

झारखंड राज्य पीक राहत योजना

#पिकांचे नुकसान#शेतकरी#शेती#नैसर्गिक आपत्ती

योजनेविषयी

झारखंड सरकारच्या कृषी, पशुसंवर्धन आणि सहकारी विभागाने 'झारखंड राज्य पीक राहत योजना' सुरू केली. ही योजना प्रामुख्याने कोणत्याही नैसर्गिक आपत्तीमुळे आणि नैसर्गिक अपघातांमुळे पिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत पुरवण्यासाठी आहे. ही योजना पीक विमा योजना नसून पिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना दिली जाणारी नुकसान भरपाई योजना आहे. नैसर्गिक आपत्तीमुळे पिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना सुरक्षा कवच प्रदान करणे आणि विशिष्ट आर्थिक सहाय्य प्रदान करणे हे उद्दिष्ट यामुळे पूर्ण होईल. या योजनेत जमीनदार आणि भूमिहीन शेतकरी या दोघांचाही समावेश असेल. शेतकऱ्यांना या योजनेंतर्गत कोणत्याही प्रकारचे पीक विमा हप्ते भरावे लागणार नाहीत आणि पिकांचे नुकसान झाल्यास सरकार त्यांना थेट आर्थिक मदत देईल. उद्देशः-अनपेक्षित नैसर्गिक आपत्ती किंवा घटनांमुळे पिकांचे नुकसान झालेल्या शेतकऱ्यांना आर्थिक सहाय्य प्रदान करणे. - शेतीची कामे सुरू ठेवण्यासाठी शेतकऱ्यांचे उत्पन्न बळकट करणे. - कृषी कामांसाठी आर्थिक प्रवाह सुनिश्चित करणे. अन्न सुरक्षा, पीक विविधता, जलद वाढ आणि शेतीतील स्पर्धेचा मार्ग मोकळा करणे. * * पिकावर परिणाम करू शकणाऱ्या खालील प्रकारच्या नैसर्गिक आपत्तींचा या योजनेत समावेश केला जाईलः * *-पूर आणि पाणी साचणे-भूकंप-ज्वालामुखीचा उद्रेक-भूस्खलन-दुष्काळ किंवा कोरडे वारे (राज्य सरकारने दुष्काळ जाहीर केले नसल्यास)-व्यापक महामारी-नैसर्गिकरीत्या आग लागणे-वादळ-वादळ-मुसळधार पाऊस-चक्रीवादळ * * योजनेअंतर्गत खालील जोखमींचा विचार केला जाणार नाहीः * *-युद्ध/आण्विक जोखमींमुळे होणारे नुकसान-शेतकऱ्यांचे घातक नुकसान आणि अवैज्ञानिक शेती पद्धती इत्यादी इतर टाळता येण्याजोग्या जोखीम. वन्य प्राण्यांच्या हल्ल्यामुळे होणारे नुकसान (या अंतर्गत पिकांचे होणारे नुकसान झारखंड सरकारच्या वन, पर्यावरण आणि हवामान बदल विभागाच्या योजनांमध्ये समाविष्ट केले जाईल).

लाभ

  1. या योजनेंतर्गत नैसर्गिक आपत्तीमुळे पिकांचे नुकसान झाल्यास पात्र शेतकऱ्यांना निश्चित आर्थिक सहाय्य दिले जाते. 1. 30-50% नुकसान झाल्यासः प्रति एकर ₹3,000/- जास्तीत जास्त 5 एकर 1 पर्यंत. 50 टक्के नुकसान झाल्यासः ₹4,000/- प्रति एकर जास्तीत जास्त 5 एकर * * टीप 1: * खरीप (भात आणि मका) आणि रब्बी (गहू, मोहरी, चणे आणि बटाटे) या दोन्ही हंगामी पिकांना या योजनेचा लाभ मिळतो. टीप 2: विमा कंपन्यांची कोणतीही मध्यस्थीची भूमिका नाही आणि अर्जदार शेतकऱ्यांना कोणतेही हप्ते भरण्याची आवश्यकता नाही. टीप 3: * * पीक कापणीच्या प्रयोगाच्या आकडेवारीद्वारे नुकसान अंदाज.

पात्रता

  1. अर्जदार झारखंडचा कायमचा रहिवासी असावा. 1. अर्जदार लघु किंवा अल्पभूधारक शेतकरी असावा. 1. अर्जदार 'रैयत' किंवा 'बटाईदार' शेतकरी असावा. 1. शेतकऱ्याचे वय किमान 18 वर्षे असावे. 1. शेतकऱ्याकडे वैध आधार क्रमांक असावा. 1. महसूल विभागाकडून भाडेपट्टी किंवा सेटलमेंट कागदपत्रांसह सरकारी किंवा बिगर-मेजोरुआ जमिनीवर लागवड करणारे शेतकरी देखील पात्र आहेत. 1. शेतकऱ्याकडे जमिनीची आवश्यक कागदपत्रे (एल. पी. सी./जमिनीच्या पावत्या) असणे आवश्यक आहे. 1. या योजनेअंतर्गत शेतकरी किमान 10 दशांश ते जास्तीत जास्त 5 एकरपर्यंतच्या शेतजमिनीचा लाभ घेऊ शकतात. 1. किमान 20 टक्के पिकांचे नुकसान झाल्यासच शेतकऱ्यांना पीक मदत दिली जाईल. 1. ही योजना सर्व शेतकऱ्यांसाठी ऐच्छिक असेल. * * टीपः या योजनेंतर्गत अनुसूचित जाती/जमाती/महिला/पहाड़िया जमाती/आदिम जमातीच्या शेतकऱ्यांना जास्तीत जास्त लाभ मिळवून देण्यासाठी विशेष प्रयत्न केले जातील.

अर्ज कसा करावा

Online

    • नोंदणी प्रक्रियाः * * * * पायरी 1: * * योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यासाठी "[झारखंड राज्य पीक राहत योजना] (https://jrfry.jharkhand.gov.in)" च्या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्या. पायरी 2: मुख्यपृष्ठावर, '[शेतकरी नोंदणी] (https://jrfry.jharkhand.gov.in/register?culture=hi)' वर क्लिक करा आणि आपले नाव, आधार क्रमांक, मोबाइल क्रमांक, कॅप्चा प्रविष्ट करा आणि नंतर 'गेट ओ. टी. पी.' वर क्लिक करा. पायरी 3: ओ. टी. पी. मिळाल्यानंतर, तुमची नोंदणी पूर्ण करण्यासाठी ती प्रविष्ट करा. योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यासाठी लॉग इन कराः * * * * पायरी 1: * * 'झारखंड राज्य पीक राहत योजना' (https://jrfry.jharkhand.gov.in) च्या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्या. पायरी 2: मुख्यपृष्ठावरील 'नोंदणी' विभागात जा आणि '[अर्ज] (https://jrfry.jharkhand.gov.in/Login?culture=hi)' वर क्लिक करा. पायरी 3: लॉग इन करण्यासाठी एकतर तुमचा आधार क्रमांक किंवा मोबाईल क्रमांक निवडा, नंतर क्रॉप सीझन निवडा, तुमचा आधार क्रमांक किंवा मोबाईल क्रमांक प्रविष्ट करा आणि 'लॉग इन' वर क्लिक करण्यापूर्वी तुमचा संकेतशब्द आणि कॅप्चा द्या. पायरी 4: * * नाव, जन्मतारीख आणि पत्ता यासारखी तुमची मूलभूत माहिती प्रदर्शित केली जाईल. पायरी 5: सर्व प्रदर्शित माहितीचे काळजीपूर्वक पुनरावलोकन करा, कॅप्चा प्रविष्ट करा आणि 'पुढील' वर क्लिक करा. पायरी 6: आवश्यक 'घोषणा' आणि इतर आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करा. पायरी 7: अचूकता सुनिश्चित करण्यासाठी प्रविष्ट केलेली सर्व माहिती आणि अपलोड केलेली कागदपत्रे पुन्हा तपासा. पायरी 8: सादर केल्यावर, तुम्हाला तुमच्या अर्जाची पुष्टी करणारी पुष्टीकरण पत्रक मिळेल.

Online - via CSC

पात्र अर्जदार योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यासाठी जवळच्या सामान्य सेवा केंद्राला भेट देऊ शकतो.

आवश्यक कागदपत्रे

  1. आधार कार्ड
  2. पारपत्र आकाराचे छायाचित्र
  3. वयाचा पुरावा
  4. बँक खात्याचा तपशील/बँक पासबुक
  5. जमीन कागदपत्रे (एल. पी. सी./जमिनीच्या पावत्या/वनसावली)/मंडळ कार्यालयाने जारी केलेले बंदोबस्ती पट्टा
  6. अर्जदार बटाईदार शेतकरी असल्यास रैयतच्या सहमती पात्रा
  7. जमिनीच्या क्षेत्रासह पेरणीसाठी निवडलेल्या पिकांचा संपूर्ण तपशील
  8. आवश्यक असल्यास इतर आवश्यक कागदपत्रे

कोण पात्र नाही

ज्या शेतकऱ्यांचे कुटुंबातील सदस्य स्वतः किंवा एक किंवा अधिक सदस्य खालील श्रेणीत येतात ते शेतकरी या योजनेत सहभागी होण्यास पात्र राहणार नाहीत. राज्यसभा/लोकसभा/विधानसभेचे माजी आणि विद्यमान सदस्य/राज्य सरकारचे माजी किंवा विद्यमान मंत्री/नगरपालिका संस्थांचे विद्यमान अध्यक्ष/जिल्हा परिषदेचे विद्यमान अध्यक्ष. 1. सर्व कार्यरत किंवा निवृत्त अधिकारी आणि केंद्र किंवा राज्यांतर्गत स्वायत्त संस्थांचे कर्मचारी, विभाग आणि त्यांचे प्रादेशिक घटक/राज्य सरकारी मंत्रालये/सार्वजनिक उपक्रम आणि संलग्न कार्यालये आणि स्थानिक स्वराज्य संस्थांचे नियमित कर्मचारी (बहुउद्देशीय कर्मचारी/गट-IV/गट-D चे कर्मचारी वगळता) सर्व सेवानिवृत्त/सेवानिवृत्त निवृत्तीवेतनधारक ज्यांचे मासिक निवृत्तीवेतन ₹ 10,000/- किंवा त्याहून अधिक आहे. (बहुउद्देशीय कर्मचारी/गट-4/गट-डी कर्मचारी वगळता) मागील मूल्यांकन वर्षात आयकर भरणारी सर्व व्यक्ती. 1. व्यावसायिक जसे की सर्व नोंदणीकृत डॉक्टर, अभियंते, वकील, सनदी लेखापाल आणि वास्तुविशारद जे सराव करत आहेत.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

ही योजना पीक विमा योजना आहे का?

नाही, ही योजना पीक विमा योजना नाही तर पिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना थेट आर्थिक सहाय्य पुरवण्यासाठीची नुकसान भरपाई योजना आहे.

योजनेची उद्दिष्टे काय आहेत?

बाधित शेतकऱ्यांना आर्थिक मदत करणे, त्यांचे उत्पन्न बळकट करणे, शेतीच्या कामासाठी आर्थिक प्रवाह सुनिश्चित करणे आणि अन्न सुरक्षा, पीक विविधता, जलद वाढ आणि शेतीतील स्पर्धेला पाठिंबा देणे ही उद्दिष्टे आहेत.

योजनेसाठी अर्ज करण्यास कोण पात्र आहे?

पात्र अर्जदार झारखंडचे कायमस्वरूपी रहिवासी आहेत जे लहान किंवा अल्पभूधारक शेतकरी आहेत, 'रैयत' किंवा 'बटाईदार' शेतकरी आहेत, किमान 18 वर्षे वयाचे आहेत, ज्यांच्याकडे वैध आधार क्रमांक आहे आणि ज्यांच्याकडे जमिनीची आवश्यक कागदपत्रे आहेत.

या योजनेत कोणत्या प्रकारच्या नैसर्गिक आपत्तींचा समावेश आहे?

या योजनेत पूर, जलभराव, भूकंप, ज्वालामुखीचा उद्रेक, भूस्खलन, दुष्काळ किंवा कोरडे वारे, व्यापक महामारी, नैसर्गिकरित्या लागलेली आग, वादळ, वादळ, मुसळधार पाऊस आणि चक्रीवादळ यांचा समावेश आहे.

योजनेअंतर्गत कोणत्या जोखमींचा विचार केला जात नाही?

युद्ध/आण्विक जोखीम, दुर्भावनापूर्ण नुकसान, अवैज्ञानिक शेती पद्धती आणि वन्य प्राण्यांच्या हल्ल्यांमुळे पिकांचे नुकसान यासारख्या टाळता येण्याजोग्या जोखीमांमुळे होणारे नुकसान या योजनेत समाविष्ट नाही.

योजनेअंतर्गत कोणते लाभ दिले जातात?

जास्तीत जास्त 5 एकरांपर्यंत प्रति एकर ₹3,000 (30-50% पीक हानीसाठी) आणि प्रति एकर ₹4,000 (> 50 टक्के पीक हानीसाठी) ची आर्थिक मदत दिली जाते.

खरीप आणि रब्बी हंगामातील दोन्ही पिके समाविष्ट आहेत का?

होय, खरीप (भात आणि मका) आणि रब्बी (गहू, मोहरी, चणे आणि बटाटे) या दोन्ही हंगामी पिकांचा या योजनेत समावेश आहे.

या योजनेसाठी शेतकऱ्यांना काही हप्ते भरावे लागतील का?

नाही, शेतकऱ्यांना या योजनेअंतर्गत कोणतेही पीक विमा हप्ते भरण्याची गरज नाही.

या योजनेत सहभागी होण्यापासून कोणाला वगळण्यात आले आहे?

वगळण्यात आलेल्यांमध्ये राज्यसभा/लोकसभा/विधानसभेचे माजी आणि विद्यमान सदस्य, मंत्री, नगरपालिका संस्था/जिल्हा परिषदेचे अध्यक्ष, काही सरकारी कर्मचारी, 10,000 रुपये किंवा त्याहून अधिक मासिक निवृत्तीवेतन असलेले निवृत्तीवेतनधारक, आयकरदाते आणि डॉक्टर, अभियंते, वकील, सनदी लेखापाल आणि वास्तुविशारद यांच्यासारख्या व्यावसायिकांचा समावेश आहे.

शेतकरी या योजनेसाठी अर्ज कसा करू शकतात?

झारखंड राज्य पीक राहत योजनेच्या https://jrfry.jharkhand.gov.in या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट देऊन शेतकरी अर्ज करू शकतात.

सरकारी किंवा बिगर-मेजोरुआ जमिनींवर शेती करणारे शेतकरी पात्र आहेत का?

होय, महसूल विभागाकडून भाडेपट्टी किंवा सेटलमेंट कागदपत्रांसह अशा जमिनींवर लागवड करणारे शेतकरी पात्र आहेत.

ही योजना शेतकऱ्यांसाठी ऐच्छिक आहे का?

होय, या योजनेतील सहभाग सर्व शेतकऱ्यांसाठी ऐच्छिक आहे.

मदत मिळण्यासाठी किमान पीक नुकसान किती आवश्यक आहे?

या योजनेअंतर्गत मदत मिळण्यासाठी शेतकऱ्यांना किमान 20 टक्के पिकांचे नुकसान होणे आवश्यक आहे.

या योजनेअंतर्गत किती शेतजमीन समाविष्ट केली जाऊ शकते?

किमान 10 दशांश ते जास्तीत जास्त 5 एकरपर्यंतच्या शेतजमिनीसाठी शेतकरी लाभ घेऊ शकतात.

वन्य प्राण्यांच्या हल्ल्यामुळे शेतकऱ्याचे नुकसान झाल्यास काय होईल?

वन्य प्राण्यांच्या हल्ल्यांमुळे होणारे नुकसान या योजनेत समाविष्ट नाही तर झारखंड सरकारच्या वन, पर्यावरण आणि हवामान बदल विभागाच्या योजनांमध्ये समाविष्ट आहे.

घरकुल आणि निवाराझारखंड

अबुआ आवास योजना

- घर बांधणीसाठी प्रत्येक लाभार्थीला ₹ 2,00,000 चे आर्थिक सहाय्य.-मनरेगा अंतर्गत 95 दिवसांच्या अकुशल कामगार वेतनाची तरतूद.

तपशील पहा →

क्रीडा आणि संस्कृतीझारखंड

आदिवासी संस्कृती एवं कला केंद्र/माझी भवन, मंकी मुंडा भवन, परहा भवन, परगणा भवन, दुमकुरिया भवन एवं गोसाडे निर्माण माथा माझी थान शेड निर्माण योजना

अनुदान आणि वाटपः कामाची व्याप्ती आणि आवश्यक पायाभूत सुविधांच्या आधारे प्रत्येक प्रकल्पासाठी ₹2 5,00,00 0/- ते ₹ 5,00,00,000/- चे आर्थिक सहाय्य. * * सांस्कृतिक केंद्रांचे बांधकामः…

तपशील पहा →

संबंधित बातम्या