संशोधनासाठी एसईआरबी विज्ञान आणि तंत्रज्ञान पुरस्कार
योजनेविषयी
एस. ई. आर. बी. विज्ञान आणि तंत्रज्ञान पुरस्कार (एस. ई. आर. बी.-एस. टी. ए. आर.) हा विज्ञान आणि अभियांत्रिकी संशोधन मंडळाने (एस. ई. आर. बी.) एस. ई. आर. बी. प्रकल्पांच्या प्रधान तपासकर्त्यांच्या उत्कृष्ट कामगिरीला मान्यता देण्यासाठी आणि त्यांना पुरस्कृत करण्यासाठी स्थापन केलेला एक प्रतिष्ठित पुरस्कार आहे. एस. ई. आर. बी. आपल्या विविध कार्यक्रम आणि योजनांच्या माध्यमातून विज्ञान आणि अभियांत्रिकीच्या आघाडीच्या क्षेत्रातील मूलभूत संशोधनाला पाठिंबा देत आहे. एस. ई. आर. बी. च्या कक्षेत येणाऱ्या संशोधकांची संख्या गेल्या काही वर्षांत वाढली आहे आणि ते त्यांच्या संशोधन प्रयत्नांद्वारे देशातील विज्ञान आणि अभियांत्रिकीच्या प्रगतीसाठी महत्त्वपूर्ण योगदान देतात. एस. ई. आर. बी.-एस. टी. ए. आर. हा संशोधनात अशा अनुकरणीय योगदानाची दखल घेण्याचा आणि चालू असलेल्या प्रकल्पांना उत्कृष्ट कामगिरीसाठी प्रेरित करण्याचा एक उपक्रम आहे. वैज्ञानिक सामाजिक जबाबदारीः एस. ई. आर. बी. अनुदानार्थींमध्ये सामाजिक बांधिलकीची संस्कृती आत्मसात करण्यासाठी एस. ई. आर. बी. ने वैज्ञानिक सामाजिक जबाबदारी (एस. एस. आर.) धोरण स्वीकारले आहे. एस. ई. आर. बी. अनुदानितांच्या वैज्ञानिक पायाभूत सुविधा आणि कौशल्याचा इतर एस. अँड टी. भागधारकांना, विशेषतः अल्प-संपन्न संशोधक आणि समाजाला लाभ मिळवून देण्यासाठी प्रभावीपणे वापर करणे हा या धोरणाचा हेतू आहे. एस. ई. आर. बी. अनुदानधारकांना त्यांच्या प्रकल्प कालावधीत काही एस. एस. आर. उपक्रम हाती घेणे आवश्यक आहे. सादर करण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान एस. एस. आर. उपक्रम निवडणे आवश्यक आहे. निवडलेल्या उपक्रमांनुसार निवडलेले उपक्रम राबवण्यासाठी स्वतंत्र शीर्षकाखाली अतिरिक्त अंदाजपत्रक दिले जाईल.
लाभ
- दरमहा 15,000/- रुपयांची शिष्यवृत्ती, वार्षिक 10 लाख रुपयांचे संशोधन अनुदान आणि तीन वर्षांच्या कालावधीसाठी अतिरिक्त शुल्क म्हणून वार्षिक 1 लाख रुपये. 1. वर्षाला 30 पर्यंत पुरस्कार आणि कोणत्याही वेळी 90 पेक्षा जास्त नाही.
पात्रता
- नामनिर्देशित व्यक्तीने मागील तीन आर्थिक वर्षांत 'उत्कृष्ट' श्रेणीसह वैयक्तिक-केंद्रित एस. ई. आर. बी. प्रकल्प पूर्ण केला असावा. अशा प्रकल्पांचे सह-प्रधान अन्वेषक नव्हे, तर केवळ प्रधान अन्वेषकच पात्र असतील. 1. अर्जदाराने मान्यताप्राप्त शैक्षणिक संस्था किंवा राष्ट्रीय प्रयोगशाळा किंवा इतर कोणत्याही मान्यताप्राप्त संशोधन आणि विकास संस्थेत नियमित शैक्षणिक/संशोधन पद धारण केलेले असावे. 1. नामनिर्देशित व्यक्तीचे वय ज्या वर्षी फोन केला जातो त्या वर्षाच्या 31 डिसेंबरपर्यंत 40 ते 50 वर्षांच्या आत असावे. 1. जे. सी. बोस फेलोशिप, शांती स्वरूप भटनागर पुरस्कार, स्वर्णजयंती फेलोशिप इत्यादी चालू फेलोशिप/मानधन असलेले प्रधान संशोधक. ते पात्र नाहीत. 1. एस. ई. आर. बी. स्टारसाठी नामनिर्देशित झालेल्या परंतु अयशस्वी झालेल्या व्यक्तींना इतर पात्रता निकषांची पूर्तता करण्याच्या अधीन राहून पुढील वर्षी विचारार्थ पुन्हा नामांकन दिले जाऊ शकते. * * टीपः 'नियमित' हा शब्द '* * i' ला सूचित करतो. ज्यांना संस्थांनी '#39; मंजूर & #39; पदाच्या विरोधात नियुक्त केले आहे. प्रोबेशन कालावधी संपल्यानंतर अशा पदांची नियमित/पुष्टी केली जाते. 2. ज्यांना कार्यकाळ पदांवर नियुक्त केले जाते परंतु कार्यकाळ संपल्यानंतर त्यांचे नूतनीकरण होण्याची शक्यता असते.
अर्ज कसा करावा
Online
नामनिर्देशन प्रक्रियाः * * 1. वर्षातून एकदा नामनिर्देशन केले जाणार होते. 1. नामनिर्देशित व्यक्तीच्या संस्थेच्या प्रमुखाकडून नामांकन केले जाईल. 1. अर्ज नामनिर्देशनाद्वारे असेल जो संकेतस्थळाद्वारे ऑनलाईन सादर करणे आवश्यक आहे [www.serbonline.in] (https://www.serbonline.in/SERB/HomePage) & जीटी; * * अर्ज प्रक्रियाः * * * * पायरी 1: * * प्रधान तपासकर्त्याने एसईआरबी ऑनलाइन पोर्टलवर नोंदणी करणे आवश्यक आहे. [नोंदणी करण्यासाठी येथे क्लिक करा] (https://www.serbonline.in/SERB/Registration) * * पायरी 02: * * लॉग इन केल्यानंतर, प्रधान संशोधकाला वापरकर्ता प्रोफाईल अंतर्गत प्रोफाईल तपशील विभागातील सर्व अनिवार्य क्षेत्रे भरणे आवश्यक आहे ज्यात बायो-डेटा, फोटो, संस्थेचा पत्ता इ. समाविष्ट आहे. पायरी 3: 'फॉर्म सबमिशन' अंतर्गत, योजनाः स्टार निवडा आणि स्टार नामांकन अर्ज भरा ज्यामध्ये पूर्ण झालेल्या प्रकल्पाचा तपशील, इतर वैज्ञानिक योगदान, नामनिर्देशकाचा तपशील इ. समाविष्ट आहे. पायरी 04: तपशील भरल्यानंतर, प्रधान तपासकर्त्याने 'नामांकनकर्त्याला स्टार नामांकन अर्ज पाठवा' निवडा. * * पायरी 05: * * नामनिर्देशित व्यक्तीला एस. ई. आर. बी. च्या ऑनलाईन पोर्टलच्या दुव्यासह ईमेलद्वारे, भरलेला स्टार नामांकन अर्ज पाहण्यासाठी सूचना प्राप्त होईल. * * पायरी 06: * * नामनिर्देशक एस. ई. आर. बी. कडे नामांकन सादर करणे निवडू शकतो किंवा कोणत्याही पुनरावलोकनासाठी त्याच्या टिप्पण्यांसह नामनिर्देशित व्यक्तीला अर्ज पुन्हा पाठवू शकतो. * * पायरी 07: * * एकदा सादर केल्यावर, मुख्य तपासनीस आणि नामनिर्देशक यांना यशस्वी सादर करण्याबाबत माहिती मिळेल. निवड प्रक्रियाः सक्षम समितीद्वारे केलेली निवड ही पूर्ण झालेल्या प्रकल्पांच्या कामगिरीवर आधारित असेल आणि इतर संशोधन कार्यांना सर्वोच्च महत्त्व असेल. - पहिला टप्पाः प्राथमिक छाननीमध्ये, एस. ई. आर. बी. द्वारे "उत्कृष्ट" श्रेणीकरणासह पात्रता निकषांची पडताळणी केली जाईल. केवळ पात्र आढळलेल्या नामांकनांचा टप्पा 2: पुरस्कार निवड प्रक्रियेसाठी विचार केला जाईल.
आवश्यक कागदपत्रे
पारपत्र आकाराचे छायाचित्र
प्रकल्प पूर्णता अहवाल (पी. सी. आर.)
पूर्ण झालेल्या प्रकल्पातून निष्पन्न झालेल्या प्रकाशनांची यादी (असल्यास)
प्रकाशनांचे पुनर्मुद्रण (लागू असल्यास)
पूर्ण झालेल्या प्रकल्पातील पेटंटचा तपशील (असल्यास)
पेटंट कागदपत्रे (लागू असल्यास)
तंत्रज्ञान हस्तांतरणाशी संबंधित कागदपत्रे (असल्यास)
संपूर्ण प्रकाशने, पेटंट आणि इतर कोणत्याही महत्त्वपूर्ण योगदानाची यादी
मान्यता प्रमाणपत्र
पी. आय. कडून प्रमाणपत्र
तांत्रिक कागदपत्र
साहित्यचोरीचे उपक्रम
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- स्टार पुरस्कारासाठी कोण पात्र आहे?
"उत्कृष्ट" श्रेणीकरणासह पूर्ण केलेला एस. ई. आर. बी. प्रकल्प (गेल्या तीन आर्थिक वर्षांत) असलेला प्रधान संशोधक (पी. आय.) या पुरस्कारासाठी पात्र आहे. पी. आय. कॉलच्या वर्षाच्या 31 डिसेंबर रोजी वयाच्या 40-50 वर्षांच्या आत नियमित सेवेत असणे आवश्यक आहे. पी. आय. कडे जे. सी. बोस फेलोशिप, शांती स्वरूप भटनागर पुरस्कार, स्वर्णजयंती फेलोशिप इत्यादी चालू असलेली शिष्यवृत्ती/मानधन नसावे.
- पुरस्कार किती वेळा दिले जातील?
नामांकनांसाठी आवाहन केले जाईल आणि वर्षातून एकदा पुरस्कार दिले जातील.
- पुरस्कारासाठी पात्र होण्यासाठी पी. आय. साठी वयाची काही मर्यादा आहे का?
ज्या वर्षी कॉल केला जातो त्या वर्षाच्या 31 डिसेंबर रोजी पी. आय. 40 ते 50 वर्षांच्या आत असावा.
- मी आधीच सी. आर. जी. अंतर्गत आणखी एक प्रकल्प राबवत आहे. मी स्टारसाठी पात्र आहे का?
होय. स्टार हा एक मान्यताप्राप्त पुरस्कार आहे आणि तो इतर एस. ई. आर. बी. प्रकल्पांसह एकाच वेळी आयोजित केला जाऊ शकतो.
- प्रकल्पाचे "उत्कृष्ट" श्रेणीकरण कसे निश्चित केले जाते?
पूर्ण झालेल्या प्रकल्पाच्या प्रकल्प पूर्णत्व अहवालाचे (पी. सी. आर.) मूल्यांकन संबंधित कार्यक्रम सल्लागार समितीद्वारे (पी. ए. सी.) केले जाते आणि प्रकल्पात केलेल्या संशोधन कार्याचा दर्जा, त्याचा प्रभाव, प्रकाशने, पेटंट, तयार केलेले संशोधन कर्मचारी इत्यादींच्या आधारे कामगिरीचे वर्गीकरण केले जाते.
- मी पी. सी. आर. पाठवलेली नाही, परंतु माझ्या प्रकल्पातील माझे उत्पादन उत्कृष्ट आहे. या पुरस्कारासाठी माझा विचार केला जाऊ शकतो का?
नाही. पूर्ण झालेल्या प्रकल्पाची पी. सी. आर. संबंधित पी. ए. सी. कडे मूल्यांकनासाठी पाठवणे आवश्यक आहे.
- मी माझ्या अनेक प्रकाशनांमध्ये एस. ई. आर. बी. ला मान्यता देण्यास विसरलो आहे, परंतु माझ्याकडे या प्रकल्पातून मोठ्या संख्येने प्रकाशने आहेत. या पुरस्कारासाठी माझा विचार केला जाईल का?
ज्या प्रकाशनांमध्ये एस. ई. आर. बी. चे अनुदान स्वीकारले जाते, केवळ ती प्रकाशनेच प्रकल्पाचे उत्पादन म्हणून विचारात घेतली जातील.
- ज्या प्रकल्पांना उत्कृष्ट दर्जा देण्यात आला आहे, त्या सर्व प्रकल्पांना स्टार योजनेअंतर्गत पुरस्कार मिळेल का?
नाही. उत्कृष्ट मूल्यांकन केलेल्या प्रकल्पांनी इतर पात्रता निकष देखील पूर्ण केले पाहिजेत. पूर्ण झालेल्या प्रकल्पाची कामगिरी आणि इतर संशोधन कार्याच्या आधारे निवड समिती पुरस्कार विजेत्यांची निवड करेल. दरवर्षी 30 पर्यंत स्टार पुरस्कार दिले जातील.
- माझ्या प्रकल्पाला उत्कृष्ट मानांकन देण्यात आले आहे आणि मी इतर सर्व पात्रता निकष पूर्ण करतो. मी स्टार पुरस्कारासाठी अर्ज कसा करावा?
पी. आय. पुरस्कारासाठी थेट अर्ज करू शकत नाही. संस्थेच्या प्रमुखाकडून नामनिर्देशन करून प्रवेश दिला जाईल.
- मी 5 वर्षांपूर्वी एक इ. एम. आर. प्रकल्प पूर्ण केला आहे आणि त्याला 'उत्कृष्ट' असे मानांकन देण्यात आले होते. या पुरस्कारासाठी माझा विचार केला जाईल का?
नाही. मागील तीन आर्थिक वर्षांत पूर्ण झालेल्या प्रकल्पांचाच विचार केला जाईल.
- मी वर्ष 2016-17 मध्ये ई. एम. आर. प्रकल्प पूर्ण केला आणि माझ्या प्रकल्पाला उत्कृष्ट दर्जा देण्यात आला. प्रतिष्ठित संशोधक पुरस्कारासाठी माझा विचार करण्यात आला पण तो अयशस्वी ठरला. माझा स्टार म्हणून विचार केला जाऊ शकतो का?
होय, इतर पात्रता निकषांची पूर्तता करण्याच्या अधीन राहून नामांकनाचा विचार केला जाईल.
केंद्रातील आणखी योजना
आम आदमी विमा योजना
जीवन विमा संरक्षणः * * *-नैसर्गिक मृत्यूः ₹30,000/--अपघातामुळे मृत्यूः ₹75,000/- आणि ₹75,000/- अपंगत्व लाभः * *-अपघातामुळे एकूण कायमस्वरुपी अपंगत्व (दोन डोळे किंवा दोन हातपाय…
तपशील पहा →
अब्दुल कलाम टेक्नॉलॉजी इनोव्हेशन नॅशनल फेलोशिप
1. शिष्यवृत्तीची रक्कम नियमित उत्पन्नाव्यतिरिक्त दरमहा ₹25,000/- आहे. 1. वार्षिक ₹ <आयडी1 लाखांचे संशोधन अनुदान. 1. यजमान संस्थेला वर्षाला ₹1 लाखांची भरपाई. * * टीपः * ही…
तपशील पहा →
तंत्रज्ञान विकास आणि प्रसारासाठी ज्ञानाची उपलब्धता (ए2के +)-अभ्यास
* * पाठबळ खालील खर्चाच्या बाबींसाठी असेलः * * 1. मनुष्यबळ. 1. नेटवर्किंग, सर्वेक्षण, भागधारकांच्या बैठका, तज्ञ, संसाधन व्यक्ती इत्यादींसाठी प्रवास; (प्रकल्पांतर्गत आंतरराष्ट्रीय…
तपशील पहा →
आगाऊ अधिकृतता (एए)
1. निर्यातीसाठीच्या गुंतवणुकीला जेथे लागू असेल तेथे मूलभूत सीमाशुल्क, अतिरिक्त सीमाशुल्क, शैक्षणिक उपकर, डंपिंगविरोधी शुल्क, सुरक्षा शुल्क आणि संक्रमण उत्पादन विशिष्ट सुरक्षा…
तपशील पहा →