अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांसाठी पूर्व मॅट्रिक शिष्यवृत्ती-डी. एन. एच. आणि डी. डी
योजनेविषयी
भारत सरकारच्या सामाजिक न्याय आणि सक्षमीकरण मंत्रालयाच्या सामाजिक न्याय आणि सक्षमीकरण विभागाने अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांसाठी सुरू केलेल्या 'मॅट्रिकपूर्व शिष्यवृत्ती' योजनेचा उद्देश मॅट्रिकपूर्व टप्प्यात शिकणाऱ्या अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणाला पाठबळ देणे, शाळा सोडण्याचे प्रमाण कमी करणे आणि उच्च पातळीपर्यंत शिक्षण सुरू ठेवण्यास प्रोत्साहन देणे हा आहे. या योजनेद्वारे इयत्ता नववी आणि दहावीच्या पात्र अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांना वार्षिक शिष्यवृत्ती सहाय्य दिले जाते. ही योजना दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीवच्या केंद्रशासित प्रदेश प्रशासनाद्वारे राबवली जाते. शैक्षणिक खर्चासाठी एकत्रित शैक्षणिक भत्ता म्हणून ही शिष्यवृत्ती दिली जाते. या योजनेचा उद्देश अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांचा शैक्षणिक सहभाग आणि मॅट्रिकनंतरच्या स्तरावर प्रगती सुधारणे हा आहे. > * * उद्दिष्टे * *-अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांच्या पालकांना त्यांच्या मुलांच्या पूर्व-मॅट्रिक स्तरावर शिकण्यासाठी मदत करणे. - विशेषतः प्राथमिक शिक्षणापासून माध्यमिक शिक्षणाकडे संक्रमणादरम्यान शाळा सोडण्याचे प्रमाण कमी करणे. - विद्यार्थ्यांची शैक्षणिक कामगिरी सुधारणे आणि मॅट्रिकनंतरच्या टप्प्यात त्यांची प्रगती होण्याची शक्यता वाढवणे. <बीआर>
लाभ
- इयत्ता तिसरीमध्ये शिकणाऱ्या अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांना आर्थिक सहाय्य. नववी आणि दहावीच्या विद्यार्थ्यांसाठी वार्षिक 3,₹500/- सहाय्य1वसतिगृहांसाठी ₹7,000/- वार्षिक सहाय्य1दिव्यांग विद्यार्थ्यांना अतिरिक्त 10 टक्के भत्ता. 1. आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल विद्यार्थ्यांमध्ये शिक्षण सुरू ठेवण्यास प्रोत्साहन देते
पात्रता
- अर्जदार दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीव या केंद्रशासित प्रदेशातील असावा. 1. अर्जदार नववी किंवा दहावीमध्ये शिकत असावा. 1. अर्जदार अनुसूचित जाती प्रवर्गातील असावा. 1. अर्जदाराच्या आई-वडिलांचे किंवा पालकांचे सर्व स्त्रोतांमधून वार्षिक उत्पन्न ₹2,50,000/- पेक्षा जास्त नसावे. 1. अर्जदाराकडे यु. टी. अधिवास प्रमाणपत्र असणे आवश्यक आहे. 1. अर्जदाराने वैध यू. डी. आय. एस. ई. कोडसह मान्यताप्राप्त शाळेत शिक्षण घेतले पाहिजे. 1. अर्जदार दिव्यांग विद्यार्थी असणे आवश्यक आहे जे अतिरिक्त 10 टक्के भत्त्यासाठी पात्र आहेत. <बीआर>
अर्ज कसा करावा
Online
पायरी 1: आवश्यक कागदपत्रांच्या सॉफ्ट कॉपी तयार ठेवा. http://www.scholarships.gov.in वर जा. आणि 'नवीन नोंदणी' वर क्लिक करा. नोंदणीसाठी मार्गदर्शक तत्त्वे दिसतील. तळाशी स्क्रोल करा. वचन काळजीपूर्वक वाचा. अटी स्वीकारा. 'कंटिन्यू' वर क्लिक करा. पायरी 2: एक नोंदणी फॉर्म दिसेल. (* म्हणून चिन्हांकित केलेले क्षेत्र अनिवार्य आहेत) तपशील भरा आणि 'नोंदणी करा' वर क्लिक करा. तुमचा अर्ज आयडी आणि संकेतशब्द प्रदर्शित होईल. तेच तुमच्या नोंदणीकृत मोबाईल क्रमांकावर एस. एम. एस. म्हणून देखील पाठवले जाईल. * * पायरी 3: * * <आयडी1 वर जा> "अर्ज करण्यासाठी लॉगिन करा" वर क्लिक करा. तुमचा अर्ज आयडी आणि संकेतशब्द प्रविष्ट करा. कॅप्चा टाइप करा आणि 'लॉगिन' वर क्लिक करा. पुढच्या स्क्रीनवर, तुमच्या नोंदणीकृत मोबाईल क्रमांकावर प्राप्त झालेला ओ. टी. पी. द्या. तुम्हाला पासवर्ड रीसेट स्क्रीनवर निर्देशित केले जाईल. नवीन संकेतशब्द तयार करा आणि पुष्टी करा. 'सबमिट' वर क्लिक करा. तुम्हाला 'अर्जदाराच्या डॅशबोर्ड' वर पाठवले जाईल. पायरी 4: डाव्या पटलावर 'अर्ज फॉर्म' वर क्लिक करा. * म्हणून चिन्हांकित केलेली क्षेत्रे अनिवार्य आहेत. तपशील भरा आणि कागदपत्रे अपलोड करा. अर्ज नंतर पूर्ण करण्यासाठी तुम्ही एकतर 'सेव्ह एज ड्राफ्ट' वर क्लिक करू शकता. अन्यथा, अर्ज सादर करण्यासाठी 'फायनल सबमिट' वर क्लिक करा. <बीआर>
आवश्यक कागदपत्रे
- आधार कार्ड
- अनुसूचित जातीचे प्रमाणपत्र
- उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र
- दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीवचे अधिवास प्रमाणपत्र
- प्रामाणिक/अभ्यास प्रमाणपत्र
- विद्यार्थी ओळखपत्र
- अलीकडील पारपत्र आकाराचे छायाचित्र
- बँक खात्याचा तपशील
- दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीवच्या केंद्रशासित प्रदेश प्रशासनाला आवश्यक असलेले इतर कोणतेही दस्तऐवज
कोण पात्र नाही
<बीआर>
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांसाठी पूर्व-मॅट्रिक शिष्यवृत्ती काय आहे?
ही योजना नववी आणि दहावीच्या वर्गातील अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांना त्यांच्या शिक्षणाला आधार देण्यासाठी आणि शाळा सोडण्याचे प्रमाण कमी करण्यासाठी आर्थिक सहाय्य प्रदान करते.
- डी. एन. एच. आणि डी. डी. मध्ये या शिष्यवृत्तीसाठी कोण अर्ज करू शकते?
अनुसूचित जाती प्रवर्गातील, इयत्ता नववी किंवा दहावीमध्ये पूर्णवेळ शिक्षण घेणारे आणि दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीव या केंद्रशासित प्रदेशातील विद्यार्थी, उत्पन्नाचे निकष पूर्ण करण्याच्या अधीन राहून अर्ज करू शकतात.
- पात्रतेसाठी वार्षिक उत्पन्नाची मर्यादा किती आहे?
अर्जदाराच्या पालकांचे किंवा पालकांचे सर्व स्त्रोतांकडून वार्षिक उत्पन्न ₹2,50,000/- पेक्षा जास्त नसावे
- पात्र विद्यार्थ्यांना किती शिष्यवृत्ती दिली जाते?
दिवसा शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांना वार्षिक 3,500 रुपये मिळतात, तर वसतिगृहांना वार्षिक 7,000 रुपये मिळतात.
- डी. एन. एच. आणि डी. डी. च्या बाहेर शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी शिष्यवृत्ती उपलब्ध आहे का?
होय. ही शिष्यवृत्ती भारतात कुठेही केलेल्या अभ्यासासाठी उपलब्ध आहे, परंतु विद्यार्थी दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीव या केंद्रशासित प्रदेशाचा असेल आणि पात्रतेच्या सर्व अटी पूर्ण करेल.
- नववीच्या खाली शिकणारे विद्यार्थी या शिष्यवृत्तीसाठी अर्ज करू शकतात का?
नाही. या घटकाअंतर्गत केवळ नववी आणि दहावीमध्ये शिकणारे विद्यार्थीच पात्र आहेत.
- शिष्यवृत्तीसाठी विद्यार्थी कसा अर्ज करू शकतो?
अधिकाऱ्यांनी अधिसूचित केलेल्या अर्जाच्या कालावधीत विद्यार्थी राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती पोर्टलद्वारे (एन. एस. पी.) ऑनलाईन अर्ज करू शकतात.
- अर्ज करण्यासाठी अनुसूचित जातीचे प्रमाणपत्र अनिवार्य आहे का?
होय. अर्जदार अनुसूचित जाती प्रवर्गातील असणे आवश्यक आहे आणि जिथे आवश्यक असेल तिथे पुरावा म्हणून वैध अनुसूचित जाती प्रमाणपत्र देणे आवश्यक आहे.
- दरवर्षी शिष्यवृत्ती दिली जाते का?
होय. योजनेच्या अटींची पूर्तता आणि अर्जाची यशस्वी पडताळणी करण्याच्या अधीन राहून, मान्यताप्राप्त शैक्षणिक वर्षासाठी दरवर्षी शिष्यवृत्ती दिली जाते.
- डी. एन. एच. आणि डी. डी. मधील अर्जांची पडताळणी आणि मंजुरी कोणते प्राधिकरण करते?
शिष्यवृत्ती मंजूर होण्यापूर्वी दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीवच्या केंद्रशासित प्रदेश प्रशासनाच्या सक्षम अधिकाऱ्यांकडून अर्जांची पडताळणी आणि प्रक्रिया केली जाते.