झारखंड राज्य अनुसूचित जाती पदव्युत्तर शिष्यवृत्ती योजना
योजनेविषयी
झारखंड सरकारच्या अनुसूचित जमाती, अनुसूचित जाती, अल्पसंख्याक आणि मागासवर्गीय कल्याण विभागाने 'झारखंड राज्य अनुसूचित जाती पोस्ट-मॅट्रिक शिष्यवृत्ती योजना' सुरू केली. आर्थिक सहाय्य पुरवून झारखंडमधील अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांमध्ये उच्च शिक्षणाला चालना देणे हा या योजनेचा उद्देश आहे. मॅट्रिकनंतरच्या शिक्षणात अनुसूचित जातीच्या विद्यार्थ्यांचा सहभाग वाढवणे हा या योजनेचा उद्देश आहे.
लाभ
- यात शिक्षण शुल्क, शैक्षणिक भत्ता आणि देखभालीचे शुल्क समाविष्ट आहेः * * कोर्स ग्रुपहोस्टेलर डे-स्कोलर ग्रुप-1 & & अँप; ए & अँप; ₹ 1,00,000-₹ 90,000/- ग्रुप-1 & अँप; बी & अँप; ₹ 90,000/- ₹ 85,000/- ग्रुप-1 & अँप; ₹ 85,000/- ₹ 80,000/- ग्रुप-2 & अँप; ₹ 75,000/- ₹ 70,000/- डी. बी. टी. (डायरेक्ट बेनिफिट ट्रान्सफर) च्या माध्यमातून ही रक्कम थेट आधारशी जोडलेल्या बँक खात्यात जमा केली जाते. 60 टक्के निधी भारत सरकारच्या सामाजिक न्याय आणि सक्षमीकरण मंत्रालयाकडून आणि 40 टक्के निधी झारखंड राज्य सरकारकडून दिला जातो. शिष्यवृत्तीसाठी पात्र होण्यासाठी विद्यार्थ्याने त्यांच्या शैक्षणिक संस्थेने किंवा विद्यापीठाने विहित केलेल्या उपस्थिती प्रणालीचे पालन करणे आवश्यक आहे. जर एखादा विद्यार्थी अभ्यासक्रम अधूनमधून बदलत असेल, तर त्याच शैक्षणिक वर्षात मागील अभ्यासक्रमासाठी शिष्यवृत्ती मिळाली नसेल तरच ते नवीन अभ्यासक्रमात शिष्यवृत्तीसाठी पात्र ठरतात.
पात्रता
विद्यार्थ्यांसाठी पात्रता निकषः * * 1. विद्यार्थी मूळचा झारखंडचा असावा. 1. हा विद्यार्थी अनुसूचित जातीतील आहे. 1. विद्यार्थ्याच्या कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न ₹ 2,50,000-पेक्षा जास्त नसावे. 1. योजनेच्या नियमांचे पालन करणाऱ्या आणि विभागीय शिष्यवृत्ती पोर्टलवर नोंदणी केलेल्या मान्यताप्राप्त शैक्षणिक संस्थेत विद्यार्थ्याची नोंदणी होणे आवश्यक आहे. 1. विद्यार्थी मॅट्रिकनंतरचा अभ्यासक्रम (पदवी, पदविका, प्रमाणपत्र किंवा समकक्ष) करत असावा. 1. विद्यार्थ्याला केंद्र किंवा राज्य सरकारकडून इतर कोणतीही शिष्यवृत्ती किंवा आर्थिक सहाय्य मिळत नसावे. अभ्यासक्रमांचे वर्गीकरणः * * [पान क्र. 4] (https://ekalyan.cgg.gov.in/downloads/Post_Matric_Scholarship_sankalp_2022.pdf) 1. गट 1: ए + + ते बी + + एनएएसी मान्यता असलेल्या संस्थांमधील व्यावसायिक पदवी/पदव्युत्तर अभ्यासक्रम. 1. गट 2:12वी किंवा त्याहून अधिक पात्रता आवश्यक असलेले व्यावसायिक आणि पदविका अभ्यासक्रम. 1. गट 3: पॉलिटेक्निक आणि इतर अभ्यासक्रम जे गट 1 किंवा 2 मध्ये समाविष्ट नाहीत. 1. गट 4: पदवीधर आणि पदव्युत्तर अभ्यासक्रम. 1. गट 5: मॅट्रिकनंतरचे सर्व (दहावीनंतरचे स्तरावरील बिगर पदवी अभ्यासक्रम). <बीआर> <बीआर>
अर्ज कसा करावा
Online
- विद्यार्थी नोंदणीः * * -विद्यार्थ्यांनी शिष्यवृत्तीवर ऑनलाईन अर्ज करणे आवश्यक आहे [ * ई-कल्याण * * * * * पोर्टल * *] अनुसूचित जमाती, अनुसूचित जाती, अल्पसंख्याक आणि मागासवर्गीय कल्याण विभागाने नियुक्त केलेले एकल्याण. सी. जी. जी. ओ. व्ही. इन.-विद्यार्थ्यांनी ऑनलाईन नोंदणी अर्ज भरताना प्रथम त्यांचा आधार क्रमांक, नाव, जन्मतारीख, लिंग, मोबाईल क्रमांक प्रविष्ट करणे आवश्यक आहे. * * *-प्रमाणीकरणानंतर, पोर्टलद्वारे एक अर्ज आयडी तयार केला जाईल, ज्याचा वापर अर्जाच्या पुढील पायऱ्या पूर्ण करण्यासाठी केला जाणे आवश्यक आहे.-विद्यार्थ्यांनी त्यांच्या आधारशी जोडलेल्या बँक खात्याचा तपशील त्यांच्या नावाने देणे आवश्यक आहे.-विद्यार्थ्यांनी पोर्टलवर कागदपत्रे अपलोड करणे आवश्यक आहे. * * टीपः * दुसऱ्या व्यक्तीच्या नावावर बँक खात्याचा तपशील असलेले अर्ज नाकारले जातील. शैक्षणिक संस्थांकडून पडताळणीः * * *-ऑनलाईन अर्ज सादर केल्यानंतर, संबंधित शैक्षणिक संस्था किंवा महाविद्यालयाद्वारे विभागीय पोर्टलद्वारे त्याची पडताळणी केली जाईल.-संस्था/महाविद्यालयाद्वारे पडताळणी न केलेले अर्ज अवैध मानले जातील. * * ऑफलाईन अर्ज कोणत्याही परिस्थितीत स्वीकारले जाणार नाहीत. * * * मॅट्रिकनंतरच्या शिष्यवृत्ती योजनेअंतर्गत शैक्षणिक संस्थांसाठी सूचनाः * * *-सर्व शैक्षणिक संस्थांनी योजनेअंतर्गत समाविष्ट होण्यासाठी निर्धारित वेळेत विभागीय शिष्यवृत्ती पोर्टलवर नोंदणी करणे आवश्यक आहे.-संस्था/महाविद्यालयांनी आदिवासी कल्याण आयुक्त, झारखंड, रांची यांनी निर्दिष्ट केल्यानुसार आवश्यक कागदपत्रे सादर करणे आवश्यक आहे.-नोंदणीसाठी विहित अर्ज आयुक्तांद्वारे शिष्यवृत्ती पोर्टलवर उपलब्ध केला जाईल.-केवळ ज्या संस्था विहित शैक्षणिक मानके राखतात त्या या योजनेअंतर्गत पात्र आहेत.-संस्था/महाविद्यालयांकडे पात्र होण्यासाठी वैध ए. आय. एस. एच. ई. (उच्च शिक्षणावरील अखिल भारतीय सर्वेक्षण) किंवा यू-डी. आय. आय. एस. ई. (शिक्षणासाठी एकीकृत जिल्हा माहिती प्रणाली) कोड असणे आवश्यक आहे.-संस्था/महाविद्यालयांनी पोर्टलवर एकदा नोंदणी करणे आवश्यक आहे आणि नोंदणी अभ्यासक्रमाच्या कालावधीसाठी वैध राहील. मान्यता कालावधी.-संस्थांनी पोर्टलवर त्यांचे एन. ए. ए. सी. (राष्ट्रीय मूल्यांकन आणि मान्यता परिषद) किंवा एन. बी. ए. (राष्ट्रीय मान्यता मंडळ) तपशील अद्ययावत करणे आवश्यक आहे.-आदिवासी कल्याण आयुक्त एन. ए. ए. सी./एन. बी. ए. पोर्टलद्वारे या तपशीलांची पडताळणी करतील.-संस्थांनी आदिवासी कल्याण आयुक्तांना विहित स्वरूपात दर सहा महिन्यांनी स्वयं-लेखापरीक्षण अहवाल सादर करणे आवश्यक आहे.-प्रत्येक संस्थेने शिष्यवृत्तीशी संबंधित सर्व कामे हाताळण्यासाठी आणि जिल्हा कल्याण अधिकाऱ्यांना आवश्यक माहिती देण्यासाठी नोडल अधिकारी (संस्था नोडल अधिकारी-आय. एन. ओ.) नियुक्त करणे आवश्यक आहे.-योजनेचा लाभ घेणाऱ्या संस्था आणि वसतिगृहातील विद्यार्थ्यांनी विभागीय शिष्यवृत्ती पोर्टलवर जिओ-टॅग केलेले फोटो अपलोड करणे आवश्यक आहे.-आदिवासी कल्याण आयुक्तांनी स्थापन केलेले दोन सदस्यीय तपासणी पथक हे काम करेल.
आवश्यक कागदपत्रे
- निवासी प्रमाणपत्र (मंडळ अधिकारी किंवा उच्च प्राधिकरणाद्वारे जारी केलेले).
- जातीचे प्रमाणपत्र.
- उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- या शिष्यवृत्तीसाठी कोण पात्र आहे?
झारखंडच्या अनुसूचित जाती प्रवर्गातील आणि निर्दिष्ट निकष पूर्ण करणारे विद्यार्थी.
- या योजनेत कोणत्या प्रकारचे अभ्यासक्रम समाविष्ट आहेत?
व्यावसायिक, पदवी, पदविका, प्रमाणपत्र, एम. फिल, पीएच. डी. आणि विविध व्यावसायिक अभ्यासक्रम.
- योजनेचा लाभ घेण्यासाठी काय आवश्यक आहे?
विभागाच्या शिष्यवृत्ती पोर्टलवर अनिवार्य ऑनलाइन अर्ज.
- शिष्यवृत्तीसाठी अर्ज करण्याची प्रक्रिया काय आहे?
आधार-आधारित प्रणाली वापरून नोंदणी करा, पोर्टलवर अर्ज भरा आणि आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करा.
- ऑफलाईन अर्ज स्वीकारार्ह आहे का?
नाही, केवळ ऑनलाइन अर्ज स्वीकारले जातात.
- अर्ज करण्यासाठी कोणती कागदपत्रे आवश्यक आहेत?
निवासी प्रमाणपत्र, जाती प्रमाणपत्र, उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र, आधार कार्ड आणि आधारशी जोडलेल्या बँक खात्याचा तपशील.
- शिष्यवृत्तीची रक्कम कशी वितरित केली जाते?
डी. बी. टी. (डायरेक्ट बेनिफिट ट्रान्सफर) च्या माध्यमातून ही रक्कम थेट आधारशी जोडलेल्या बँक खात्यात जमा केली जाते.
- इतर शिष्यवृत्ती मिळणारे विद्यार्थी पात्र आहेत का?
नाही, आधीच इतर शिष्यवृत्ती घेतलेले विद्यार्थी पात्र नाहीत.
- कोणतीही शैक्षणिक संस्था या योजनेत सहभागी होऊ शकते का?
नाही, केवळ ए. आय. एस. एच. ई. कोड असलेल्या नोंदणीकृत संस्था पात्र आहेत.
- योजनेअंतर्गत उत्पन्नाची मर्यादा बदलू शकते का?
होय, भारत सरकारने केलेल्या उत्पन्नाच्या मर्यादेतील कोणत्याही सुधारणा झारखंडमध्येही लागू केल्या जातील.
- पैसे देण्यास उशीर झाल्यास विद्यार्थ्यांनी काय करावे?
मदतीसाठी विद्यार्थी ई-कल्याण पोर्टलवर किंवा संबंधित जिल्हा कल्याण अधिकाऱ्याशी संपर्क साधू शकतात.
- विद्यार्थी त्यांचा अभ्यासक्रम बदलल्यास शिष्यवृत्तीचा लाभ घेऊ शकतात का?
होय, मागील अभ्यासक्रम अपूर्ण राहिल्यास विद्यार्थी नवीन अभ्यासक्रमासाठी शिष्यवृत्तीसाठी अर्ज करू शकतात, परंतु त्यांना एका शैक्षणिक वर्षात दोनदा शिष्यवृत्ती मिळू शकत नाही.
- तक्रारी कशा दाखल करता येतात?
विद्यार्थी ई-कल्याण पोर्टलद्वारे किंवा ईमेलद्वारे तक्रारी दाखल करू शकतात.
- राज्याबाहेर शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांना या योजनेचा लाभ मिळू शकेल का?
होय, संस्था विभागीय निकषांची पूर्तता करते आणि नोंदणीकृत आहे.
- योजनेचे निरीक्षण आणि पुनरावलोकन कसे केले जाते?
सर्व अर्जांची जिल्हा आणि राज्य स्तरावर पडताळणी आणि मान्यता दिली जाते. तक्रारींचे निवारण करण्यासाठी जिल्हा स्तरीय समिती जबाबदार असते.
झारखंडमधील आणखी योजना
अबुआ आवास योजना
- घर बांधणीसाठी प्रत्येक लाभार्थीला ₹ 2,00,000 चे आर्थिक सहाय्य.-मनरेगा अंतर्गत 95 दिवसांच्या अकुशल कामगार वेतनाची तरतूद.
तपशील पहा →
आदिवासी संस्कृती एवं कला केंद्र/माझी भवन, मंकी मुंडा भवन, परहा भवन, परगणा भवन, दुमकुरिया भवन एवं गोसाडे निर्माण माथा माझी थान शेड निर्माण योजना
अनुदान आणि वाटपः कामाची व्याप्ती आणि आवश्यक पायाभूत सुविधांच्या आधारे प्रत्येक प्रकल्पासाठी ₹2 5,00,00 0/- ते ₹ 5,00,00,000/- चे आर्थिक सहाय्य. * * सांस्कृतिक केंद्रांचे बांधकामः…
तपशील पहा →
अन्नथ पेन्शन योजना (जे. बी. ओ. सी. डब्ल्यू. डब्ल्यू. बी.)
तपशील पहा →
अंतराष्ट्र सहायता योजना
तपशील पहा →