नवी दिल्ली : मणिपूरमधील हिंसेचा धुरळा काँग्रेसने रविवारी संसदेबाहेर उडवला. मुख्यमंत्री वाय. खेमचंद सिंह यांनी राजीनामा द्यावा, विधानसभा बरखास्त व्हावी आणि नव्या निवडणुका व्हाव्यात, अशी मागणी पक्षाने केली. राज्यातील भाजप सरकार हिंसा रोखण्यात पूर्णपणे अपयशी ठरले आहे, असा आरोप त्यांनी केला.
दिल्लीत पत्रकार परिषदेत बोलताना काँग्रेस खासदार आणि मणिपूरचे प्रभारी सप्तगिरी उलाका यांनी सांगितले की, सामान्य नागरिकांवर हल्ला करणाऱ्या कोणत्याही सशस्त्र गटाला किंवा व्यक्तीला "राजकीय संरक्षण किंवा संरक्षा-कवच" मिळू नये. हत्या, गोळीबार, जाळपोळ आणि नागरिकांच्या मालमत्तेची तोडफोड या प्रकरणांत वेळबद्ध तपास आणि खटले चालवण्याची मागणीही त्यांनी केली.
19 ऑक्टोबरला सरपण गोळा करत असलेल्या तीन मैतेई नागरिकांच्या हत्येचा आणि कामजोंग जिल्ह्यातील त्या चकमकीचा उल्लेख उलाका यांनी केला; त्या चकमकीत कुकी व नागा नागरिक ठार झाले होते. शुक्रवार 23 ऑक्टोबरच्या निदर्शनांचा दाखला देताना ते म्हणाले की पाच जिल्ह्यांतील हजारो लोक लोक भवनच्या दिशेने मोर्चा काढत होते, तेव्हा पोलिसांनी त्यांना रोखले. निदर्शकांवर अश्रुधूर आणि लाठीमार करण्यात आल्याचा आरोप त्यांनी केला.
आकडेवारीबाबत काँग्रेस नेत्याने सांगितले की मे 2023 पासून सुमारे 300 जण ठार झाले, जवळपास 60,000 विस्थापित झाले आणि सुमारे 24,000 अजूनही घरी परतलेले नाहीत. सशस्त्र गटांकडे सुरक्षा दलांपेक्षा अधिक आधुनिक शस्त्रे असल्याचा आरोपही त्यांनी केला.
या महिन्याच्या सुरुवातीला राज्याचा दौरा करणाऱ्या महिला काँग्रेस अध्यक्ष अलका लांबा म्हणाल्या की संघर्षग्रस्त महिलांचे हाल अजूनही सुरू आहेत. "मणिपूरमधील भाजप सरकार तिथली हिंसा थांबवण्यात पूर्णपणे अपयशी ठरले आहे," असे त्या म्हणाल्या.
संवेदनशील भागांतील नागरिकांचे तातडीने संरक्षण, सस्पेंशन ऑफ ऑपरेशन्सच्या नियमांची कडक अंमलबजावणी, राज्यभर विनाअडथळा वाहतूक बहाल करणे आणि विस्थापितांच्या पुनर्वसनासाठी विश्वासार्ह आराखडा, अशा मागण्या पक्षाने केल्या आहेत. केंद्र सरकारने हस्तक्षेप करून सर्वसमावेशक शांती प्रक्रिया सुरू करावी, असेही पक्ष म्हणतो.
शनिवारी मुख्यमंत्र्यांनी राज्यातील सर्व 36 समुदायांचे प्रतिनिधित्व करणारी शांती समिती स्थापन करण्याची योजना जाहीर केली होती. अशी संस्था आहे का, असे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी विचारल्यानंतर हा प्रस्ताव आल्याचे त्यांनी सांगितले होते. मैतेई आणि कुकी समुदायांमधील वांशिक संघर्ष मे 2023 मध्ये सुरू झाला आणि अलीकडच्या महिन्यांत कुकी व नागा गटांमधील चकमकीही नोंदवल्या गेल्या आहेत.