दीनदयाळ उपाध्याय सहकारी किसान कल्याण योजना
योजनेविषयी
"दीनदयाळ उपाध्याय सहकारी किसान कल्याण योजना" ही योजना उत्तराखंड सरकारच्या सहकारी विभागाने सुरू केली होती. स्वयंरोजगाराचे संवर्धन करण्यासाठी आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला बळकटी देण्यासाठी शेतकरी आणि स्वयंसहायता गटांना कृषी आणि बिगर-कृषी उपक्रमांसाठी व्याजमुक्त कर्ज देणे हा या योजनेचा उद्देश आहे
लाभ
या योजनेंतर्गत कृषी उपक्रमांसाठी 1 लाख रुपयांपर्यंतचे व्याजमुक्त कर्ज, बिगर-कृषी उपक्रमांसाठी 3 लाख रुपयांपर्यंतचे कर्ज (जसे की पशुपालन, दुग्धव्यवसाय, कुक्कुटपालन, मत्स्यव्यवसाय, औषधी वनस्पतींची लागवड, सुगंधी वनस्पती, मसाले, मशरूम, फुलांची लागवड, फलोत्पादन, कृषी प्रक्रिया, शेतीचे यांत्रिकीकरण, सेंद्रिय शेती, हंगामी नसलेल्या भाजीपाल्याची लागवड, पॉली-हाऊस शेती इ.) आणि स्वयंसहाय्यता गटांना (एसएचजी) 5 लाख रुपयांपर्यंतचे व्याजमुक्त कर्ज दिले जाते
पात्रता
- अर्जदार हा सामान्य, लघु किंवा अल्पभूधारक शेतकरी किंवा त्यांच्या कुटुंबातील सदस्यांसह किंवा उत्तराखंडमधील स्वयंसहाय्यता गटासह (एसएचजी) दारिद्र्य रेषेखालील शेतकरी असावा. 1. अर्जदार त्यांच्या संबंधित क्षेत्रातील सहकारी संस्थेचा सदस्य असावा किंवा जिल्हा सहकारी बँकेत बचत खाते असणे आवश्यक आहे. 1. कुटुंबातील केवळ एक सदस्य या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र असेल. 1. योजनेचा लाभ थकबाकीदार सहकारी सदस्यांना दिला जाणार नाही. 1. सध्या शेतकऱ्यांना योजनेचा लाभ घेण्यासाठी उत्पन्नाची कोणतीही मर्यादा निश्चित केलेली नाही. * * * (टीपः एक लहान शेतकरी म्हणजे ज्याच्याकडे 5 एकरपर्यंत सिंचित जमीन किंवा अडीच एकरपर्यंत सिंचित जमीन आहे. अल्पभूधारक शेतकरी म्हणजे ज्याच्याकडे 2.50 एकरपर्यंत सिंचित जमीन किंवा 1.25 एकरपर्यंत सिंचित जमीन आहे
अर्ज कसा करावा
Offline
1 लाख ते 3 लाख रुपयांपर्यंतच्या कर्जासाठी अर्जदार हे सहकारी संस्थेचे सदस्य असणे आवश्यक आहे. जर त्यांना थेट बँकेकडून कर्ज घ्यायचे असेल तर ते नाममात्र सदस्य बनले पाहिजेत.-अर्जदाराने प्रथम बँक किंवा समितीकडून अर्ज प्राप्त करणे आवश्यक आहे. अर्जामध्ये अर्जदाराचे छायाचित्र, आधार कार्ड, पॅन कार्ड, कार्य योजना, वार्षिक उत्पन्न आणि खर्चाचा तपशील आणि इतर संबंधित कर्जाची माहिती असणे आवश्यक आहे. अर्जदाराने जमीन, ठेवी इ. सारख्या जंगम आणि स्थावर मालमत्तेचा तपशील देखील द्यावा. कर्जासाठी दोन हमीदारांची आवश्यकता असते आणि त्यांच्या जंगम आणि स्थावर मालमत्तेची माहिती देखील सादर करणे आवश्यक असते.-जमीन प्रमाणपत्रे, खात्याच्या नोंदी आणि किसान कार्डासह अर्ज संबंधित बँक किंवा समितीकडे सादर केल्यानंतर, गट-स्तरीय समिती लाभार्थ्यांची निवड करेल, त्यांना योजनेअंतर्गत समाविष्ट करेल आणि त्यानुसार कर्ज मंजूर करेल.-5 लाख रुपयांपर्यंतच्या कर्जासाठी, गटाने प्रकल्प अहवाल किंवा प्रस्ताव सादर करणे आवश्यक आहे, कारण हे कर्ज वैयक्तिक सदस्यांऐवजी गटाला मंजूर केले आहे. समूहासाठी सहकारी बँकेत खाते ठेवणे अनिवार्य आहे. योजनेअंतर्गत लाभ घेणाऱ्या स्वयंसहाय्यता गटांनी राज्य किंवा केंद्र सरकारद्वारे चालवल्या जाणाऱ्या कृषी किंवा शेतीशी संबंधित योजनांमध्ये समाविष्ट असलेल्या उपक्रमांसाठी नोंदणी करणे आवश्यक आहे.-योजनेअंतर्गत मंजूर केलेल्या ₹1 लाख (पीक कर्ज) च्या अल्प मुदतीच्या कर्जाची परतफेड कालावधी वितरणाच्या तारखेपासून एक वर्ष आहे. 3 लाख रुपयांच्या मध्यम मुदतीच्या कर्जासाठी, परतफेडीचा कालावधी वितरणाच्या तारखेपासून तीन वर्षांचा असतो आणि अशा कर्जांसाठी प्रकल्प अहवाल देखील आवश्यक असतो.-योजनेअंतर्गत कर्ज वितरणाचे लक्ष्य प्रत्येक आर्थिक वर्षासाठी तरतूद केलेल्या अर्थसंकल्पाच्या आधारे निश्चित केले जाते. प्रधानमंत्री पीक विमा योजनेंतर्गत अधिसूचित पिकांसाठी मंजूर केलेल्या अल्पकालीन कृषी कर्जासाठी पीक विमा घेणे अनिवार्य आहे. अशा कृषी कर्जाच्या विम्याची व्यवस्था सहकारी बँक स्वतःच करेल.-जर एखाद्या शेतकऱ्याला विशिष्ट वर्षात कर्ज मिळाले नाही, परंतु पुढील वर्षी त्याची आवश्यकता असेल, तर विभाग त्याच्या पूर्वी सादर केलेल्या अर्जाची प्रक्रिया पुढील वर्षात विचारात घेईल. * * * सहकारी संस्थेचे सदस्य होण्याची प्रक्रियाः * * *-इच्छुक अर्जदार संबंधित संस्थेच्या कार्यालयात उपलब्ध असलेला विहित सदस्यत्व अर्ज भरून आणि सदस्यत्व शुल्क म्हणून ₹108/- जमा करून सदस्यत्वासाठी अर्ज करू शकतात.-संचालक मंडळ संबंधित समितीच्या माध्यमातून सदस्यत्व अर्जाचा आढावा घेते आणि एकतर तो स्वीकारते किंवा नाकारते. सदस्य होण्यासाठी, अर्जदाराने त्या क्षेत्रासाठी जमीन मालकी प्रमाणपत्र, पाटवाडीकडून कृषी क्रियाकलापांची पुष्टी करणारे प्रमाणपत्र आणि आधार कार्ड प्रदान करणे आवश्यक आहे
आवश्यक कागदपत्रे
- अर्जदाराचे अलीकडील छायाचित्र
- आधार कार्ड
- पॅन कार्ड
- तपशीलवार कार्य योजना/प्रकल्प योजना
- वार्षिक उत्पन्न आणि खर्चाचे विवरण
- कोणत्याही विद्यमान कर्जाचा तपशील
- चल आणि स्थावर मालमत्तेची माहिती (जसे की जमीन, ठेवी इ.)
- आवश्यकतेनुसार इतर सहाय्यक कागदपत्रे
कोण पात्र नाही
<बीआर>
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
- या योजनेअंतर्गत अर्ज करण्यास कोण पात्र आहे?
सामान्य, लघु आणि अल्पभूधारक शेतकरी, दारिद्र्य रेषेखालील शेतकरी (बी. पी. एल.), त्यांचे कुटुंबातील सदस्य आणि स्वयंसहाय्यता गट (एस. एच. जी.) हे पात्र आहेत, जर ते सहकारी संस्थेचे सदस्य असतील किंवा जिल्हा सहकारी बँकेत बचत खाते असेल.
- योजनेअंतर्गत कर्जाची किती रक्कम उपलब्ध आहे?
- कृषी उपक्रमांसाठी 1 लाख रुपयांपर्यंत.
- बिगर-कृषी उपक्रमांसाठी (उदाहरणार्थ, पशुपालन, कुक्कुटपालन, मत्स्यपालन, फलोत्पादन इ.) 3 लाख रुपयांपर्यंत.
- स्वयंसहाय्यता गटांसाठी (एसएचजी) 5 लाख रुपयांपर्यंत.
- बिगर-कृषी कामांतर्गत कोणत्या उपक्रमांचा समावेश आहे?
बिगर-कृषी उपक्रमांमध्ये पशुसंवर्धन, दुग्धव्यवसाय, कुक्कुटपालन, मत्स्यव्यवसाय, औषधी वनस्पतींची लागवड, सुगंधी वनस्पती, मसाले, मशरूम, फुलांची लागवड, फलोत्पादन, सेंद्रिय शेती, कृषी प्रक्रिया, यांत्रिकीकरण, पॉली-हाऊस शेती आणि हंगामी नसलेल्या भाजीपाल्याचे उत्पादन यांचा समावेश आहे.
- या योजनेंतर्गत लहान आणि अल्पभूधारक शेतकऱ्याची व्याख्या काय आहे?
- लहान शेतकरीः त्यांच्याकडे 5 एकरपर्यंत सिंचित जमीन किंवा अडीच एकरपर्यंत सिंचित जमीन आहे.
- अल्पभूधारक शेतकरीः त्याच्याकडे अडीच एकरांपर्यंत सिंचित जमीन किंवा 125 एकरांपर्यंत सिंचित जमीन आहे.
- कुटुंबातील एकापेक्षा जास्त सदस्य कर्जासाठी अर्ज करू शकतात का?
नाही. प्रत्येक कुटुंबातील केवळ एक सदस्य या योजनेचा लाभ घेण्यास पात्र आहे.
- या योजनेंतर्गत उत्पन्नाच्या काही मर्यादा निश्चित केल्या आहेत का?
नाही. सध्या शेतकऱ्यांना योजनेचा लाभ घेण्यासाठी उत्पन्नाची कोणतीही मर्यादा निश्चित केलेली नाही.
- सहकारी संस्थांचे थकबाकीदार या कर्जासाठी पात्र आहेत का?
नाही. कोणत्याही सहकारी संस्थेचे थकबाकीदार या योजनेअंतर्गत लाभ घेण्यास पात्र नसतात.
- लाभार्थ्यांची निवड करण्याची जबाबदारी कोणाची आहे?
गट-स्तरीय समिती सर्व अर्जांचा आढावा घेते आणि पात्र लाभार्थ्यांची निवड करते. त्यानंतर समिती योजनेअंतर्गत कर्ज वितरणासाठी प्रकरणांना मंजुरी देते आणि पुढे पाठवते.
उत्तराखंडमधील आणखी योजना
108, आपत्कालीन रुग्णवाहिका सेवा-उत्तराखंड
- कोणत्याही प्रकारच्या वैद्यकीय आपत्कालीन परिस्थितीत, रुग्णांना रुग्णालयात नेले जाते आणि प्रथमोपचार सुविधा पुरविल्या जातात.-या सेवेचा लाभ राज्यातील रहिवाशांना 272…
तपशील पहा →
आवास सुविधा 1-इंद्रलोक आवास योजना (समूह गृहनिर्माण)
या योजनेंतर्गत बेघर कुटुंबांना निवासी सुविधा पुरविल्या जातात
तपशील पहा →
Accessibility Services to Disabled People
- **Employment Registration:** Registers unemployed individuals who are visually impaired and have low vision. - **Job Placement Assistance:** Provides suitable employment…
तपशील पहा →
राज्यातील सर्व सरकारी आणि बिगर सरकारी शाळांमध्ये प्रवेश प्रक्रिया
राज्यातील सर्व सरकारी आणि बिगर सरकारी शाळांमध्ये प्रवेश घेतल्यानंतर, इयत्ता 1 ते 8 पर्यंतच्या मुलांना मोफत शिक्षण, जेवण, पुस्तके आणि पादत्राणांच्या पिशव्या मिळतात
तपशील पहा →